NGHI
VẤN VỀ NGUYÊN DO
ĐỨC
PHẬT NIẾT BÀN
Đây
có thể là thắc mắc của nhiều người Phật tử hay không
phải Phật tử, đặc biệt là những người nghiên cứu đạo
Phật qua sách vở biên soạn bởi các nhà học Phật Tây phương.
Trước
tiên phải nói đến vị cư sĩ, tên là Thuần Đà người đã
thỉnh cầu Đức Phật và hàng Tỳ kheo nhận phần cúng dường
bữa cơm cuối cùng vào ngày hôm sau. Đức Phật nhận lời
sau khi đã giảng một thời pháp cho Thuần Đà cùng với mười
lăm người bạn đồng nghiệp của ông ta.
Ngày
hôm sau Đức Phật và hàng Tỳ kheo đến nhà ông Thuần Đà.
Sau khi Phật và tăng chúng an tọa, Thuần Đà cung kính dâng
lên cúng Phật bát canh nấm Chiên Đàn mà ông đã nấu riêng
để dành đặc biệt cho Phật. Khi Đức Phật nhận bát canh
nấm từ tay Thuần Đà, Ngài có nói với Thuần Đà rằng,
đừng đem thứ canh nấm còn dư này cúng dường cho các vị
Tăng khác, Thuần Đà vâng lời rồi lui ra. [1]
Từ
ngữ Chiên Đàn mà chữ Pali là sukara-maddava được các
nhà học giả Tây phương dịch là truffles. Truffles có
bốn nghĩa: (1) một loại thức ăn mềm cho heo, (2) một loại
thức ăn mà heo rất ưa thích, (3) thịt heo mềm, và (4) bột
thịt heo khô xay nhuyễn (pig-pound).
Từ
sukara-maddava được kết hợp bởi hai từ sukara có nghĩa là
con heo và maddava có nghĩa là phơi khô. Do nghĩa này mà một
số người Tây phương đã cho rằng Thuần Đà đã dâng bát
canh thịt heo phơi khô nấu nhuyễn cúng dường Phật, và đức
Phật đã vì ăn bát canh thịt heo ấy mà ngộ độc. Tuy nhiên
theo những nhà học giả khác thì chữ maddava có nghĩa là ngon,
một thức ăn mà giống heo rừng rất thích ăn.
Gạt
bỏ mọi sự tranh luận của các học giả, chúng ta cần phải
hiểu rằng: (1) Thuần Đà là một vị cư sĩ Phật tử đã
theo Phật và đã biết rằng Phật quen dùng các món ăn chay
và Ngài rất nhạy cảm đến nỗi khổ đau của chúng sinh
nỡ nào lại cúng dường Phật bát canh thịt heo nấu nhuyễn,
(2) Tại sao Phật dặn Thuần Đà đừng cúng dường cho các
vị Tăng khác phần còn dư của món canh nấm. Có phải Phật
đã biết bát canh nấm độc là cơ duyên để Phật Niết Bàn
nên không cho chư tăng khác ăn? (3) Nếu là thịt heo khô tán
nhuyễn nấu canh thì đâu có thể xem là quý mà chỉ dâng một
mình Phật ăn. Cho nên rất có thể đây là món canh nấm, vì
loại nấm này rất quí, một loại nấm chỉ mọc ở dưới
gốc cây chiên đàn và chỉ có heo rừng mới tìm ra được
mà thôi.
Đó
là những nghi vấn và ý kiến khác nhau, chúng tôi cũng xin
trình bày ra đây để tùy ý quý độc giả thẩm định.
