Phụ
Bản
KINH
TỪ BI
Những
ai muốn đạt tới an lạc thường nên học hạnh thẳng thắn,
khiêm cung, biết sử dụng ngôn ngữ từ ái. Những kẻ ấy
biết sống đơn giản mà hạnh phúc, nếp sống từ hòa, điềm
đạm, ít ham muốn, không đua đòi theo đám đông. Những kẻ
ấy sẽ không làm bất cứ một điều gì mà các bậc thức
giả có thể chê cười.
Và
đây là điều họ luôn luôn tâm niệm:
Nguyện
cho mọi người và mọi loài đươc sống trong an toàn và hạnh
phúc, tâm tư hiền hậu và thảnh thơi.
Nguyện
cho tất cả các loài sinh vật trên trái đất đều được
sống an lành, những loài yếu, những loài mạnh, những loài
cao, những loài thấp, những loài lớn, những loài nhỏ, những
loài ta có thể nhìn thấy, những loài ta không thể nhìn thấy,
những loài ở gần, những loài ở xa, những loài đã sinh
và những loài sắp sinh.
Nguyện
cho đừng loài nào sát hại loài nào, đừng ai coi nhẹ tính
mạng của ai, đừng ai vì giận hờn hoặc ác tâm mà mong cho
ai bị đau khổ và khốn đốn.
Như
một bà mẹ đang đem thân mạng mình che chở cho đứa con duy
nhất, chúng ta hãy đem lòng từ bi mà đối xử với tất cả
mọi loài.
Ta
hãy đem lòng từ bi không giới hạn của ta mà bao trùm cả
thế gian và muôn loài, từ trên xuống dưới, từ trái sang
phải, lòng từ bi không bị bất cứ gì làm ngăn cách, tâm
ta không còn vương vấn một chút hờn oán hoặc căm thù. Bất
cứ lúc nào, khi đi, khi đứng, khi ngồi, khi nằm, miễn là
còn thức, ta nguyện duy trì trong ta chánh niệm từ bi. Nếp
sống từ bi là nếp sống cao đẹp nhất.
Không
lạc vào tà kiến, loại dần ham muốn, sống nếp sống lành
mạnh và đạt thành trí giác, hành giả sẽ chắc chắn vượt
thoát khỏi tử sinh.
Chú
Thích:
Mettã sutta
với bản Việt dịch nêu trên của Thầy Nhất Hạnh do Làng
Mai Pháp Quốc xuất bản. Tựa kinh tiếng Việt do thầy dịch
là "Kinh Thương Yêu", tiếng Anh là "Sutra on Loving-kindness"
tiếng Sanskrit là "Maitri sutta", nhà học giả Edward Conze dịch
là "Unlimited Friendliness". Kinh này thuộc hệ Nguyên thủy.
Theo ngài
Narada Thera trong quyển Đức Phật và Phật Pháp, bản Việt
dịch của Phạm Kim Khánh thì "Phạn ngữ Mettã, dịch là "Tâm
Từ", và Mettã Sutta dịch là "Kinh Từ Bi". "Mettã là cái gì
làm cho lòng ta êm dịu, là tâm trạng của một người bạn
tốt, là lòng ước mong chân thành cho tất cả chúng sinh đều
được sống an lành vui vẻ."
"So sánh tâm
Từ với tình mẫu tử trong kinh Từ Bi, Đức Phật không đề
cập đến lòng trìu mến thương yêu (passionate love) ít nhiều
vị kỷ của người mẹ. Đức Phật chỉ nhằm vào sự mong
mỏi chân thành của bà mẹ hiền muốn cho đứa con duy nhất
của mình được sống an lành. Trìu mến thương yêu đem lại
phiền não. Tâm từ chỉ tạo an lành hạnh phúc. "Đây là một
điểm tế nhị mà ta không nên hiểu lầm. Cha mẹ thương yêu,
trìu mến con, con thương yêu cha mẹ, chồng thương yêu vợ,
vợ thương yêu chồng. Tình luyến ái giữa những người thân
yêu là lẽ thường, là một sự kiện tự nhiên. Thế gian
không thể tồn tại được nếu không có tình thương. Nhưng
tình thương luôn luôn ích kỷ, hẹp hòi, không so sánh được
với tâm Từ là tình thương đồng đều đối với tất cả
chúng sinh trong vũ trụ bao la. Do đó tâm Từ không đồng nghĩa
với tình thương yêu ích kỷ.
"Tâm từ
(mettã) không phải sự yêu thương xác thịt, cũng không phải
lòng luyến ái đối với người nào. Tình dục và luyến ái
là nguồn gốc của bao điều phiền não.
"Tâm từ
cũng không phải là tình thương riêng biệt đối với người
láng giềng, bởi vì người có tâm từ không phân biệt người
thân kẻ sơ.
"Tâm từ
không phải chỉ là tình huynh đệ rộng rãi giữa người và
người, mà phải bao trùm tất cả chúng sinh, không trừ bỏ
một sinh vật nhỏ bé nào, bởi vì loài cầm thú, các người
bạn xấu số của chúng ta, cũng cần nhiều đến sự giúp
đỡ và tình thương của chúng ta.
"Tâm từ
cũng không phải là tình đồng chí, không phải tình đồng
chủng, không phải tình đồng hương, cũng không phải tình
đồng đạo.
"Tâm từ
êm dịu vượt hẳn lên trên các thứ tình hẹp hòi ấy. Phạm
vi hoạt động của tâm Từ không bờ bến, không biên cương,
không hạn định. Tâm Từ không có bất luận một loại kỳ
thị nào. Nhờ tâm Từ mà ta có thể xem tất cả chúng sinh
là bạn hữu, và khắp nơi trên thế gian như chỗ chôn nhau
cắt rún.
"Tựa hồ
như ánh sáng mặt trời bao trùm vạn vật, tâm Từ cao thượng
rải khắp đồng đều phước lành thâm diệu cho mọi người,
thân cũng như sơ, bạn cũng như thù, không phân biệt giầu
nghèo, sang hèn, nam nữ, hư hèn hay đạo đức, người hay thú.
"Người thực
hiện tâm Từ đến mức cùng tột sẽ thâý mình đồng hoá
với tất cả chúng sinh, không còn sự khác biệt giữa mình
và người. Cái gọi là "ta" lần lần mở rộng lan tràn cùng
khắp càn khôn vạn vật. Mọi sự chia rẽ đều tiêu tan, biến
mất như đám sương mờ trong nắng sáng. Vạn vật trở thành
một, đồng thể, đồng nhất. [Đức Phật và Phật Pháp,
trang 584-588]