Tâm
thư
(06-2001)
Kính
thưa chư đạo hữu,
Lời
nói vốn không có nghĩa cố định, chỉ tạm dùng để truyền
đạt tư tưởng của con người. Cho nên để tiến bộ trên
đường tu học và cảm thông lẫn nhau, chúng ta nên trao đổi
với nhau trong tinh thần "đạt ý quên lời". Nói theo sách vở,
đó chính là: "y nghĩa bất y ngữ" vậy.
Trong
tinh thần đó, chúng tôi xin phát biểu các điểm sau:
Trong
Phật giáo, có nhiều tông phái, nghĩa là có nhiều pháp môn
tu tập, thích ứng cho từng căn cơ, theo từng hoàn cảnh, thích
hợp với nhu cầu và sở nguyện của mỗi cá nhân, tại gia
và xuất gia. Do đó, không thể đem giới luật của một hạng
người đem áp dụng cho tất cả mọi người được, không
thể áp dụng pháp môn tu tập của một giới này cho một
giới khác được. Cách tu tập cũng như giới luật và tâm
nguyện của Phật Tử xuất gia, tức là các bậc tôn túc tăng
ni, khác với Phật Tử tại gia. Không hiểu điều này một
cách rõ ràng, nghiêm túc, các cuộc thảo luận đạo lý, hay
học hỏi Phật Pháp, thường đưa đến chỗ hí luận, tranh
cãi vô ích, làm mất hòa khí, hay động tâm không tốt.
Trong
các cuộc thảo luận đạo lý, hay học hỏi Phật Pháp, người
nào mang nặng kiến chấp về một cá nhân hay một vấn đề
nào đó, thường không giữ được sự bình tỉnh sáng suốt,
cho nên không thấy rõ vấn đề, trong khi bao nhiêu người khác
đều thấy rõ, biết rõ. Chẳng hạn như là: một người đi
vào một căn phòng, thấy tối om om, bèn la lên: Tại sao căn
phòng này thiếu ánh sáng quá vậy? Có người thương hại
nói giúp: Bạn bỏ cặp kiếng đen xuống, bạn sẽ thấy căn
phòng sáng liền chứ gì!
Cũng
vậy, khi đọc một quyển sách, hay một bài viết, nhứt là
về Phật Pháp, con người nên có tâm bình thường, bất tùy
phân biệt, mới có thể hy vọng thấu hiểu được nội dung
của quyển sách hay bài viết, mà tác giả muốn gửi gấm,
gói ghém trong đó. Nếu có điều nào, điểm nào, đoạn nào
chưa sáng tỏ, hay còn nghi vấn, thắc mắc, cần thảo luận
để sửa đổi, bổ túc, hoàn chỉnh, đó là việc nên làm
trong tinh thần từ bi của người biết tu tâm dưỡng tánh,
tránh sự tranh cãi.
Một
câu văn hay một đoạn văn thường chưa đủ diễn tả hết
tư tưởng về một vấn đề nào đó, cho nên cần có câu
văn hay đoạn văn sau đó bổ túc. Tuyệt đối không nên trích
một vài chữ, một vài câu, hoặc một đoạn văn trong một
bài viết hay toàn bộ quyển sách, rồi kết luận đó là "đại
ý" của tác giả, rồi kết luận một cách vội vàng, hoặc
kết án một cách bừa bải. Ðó là các việc làm thiếu nghiêm
túc và không đúng đắn, về phương diện thế gian, cũng như
về phương diện đạo lý. Vô tình làm như vậy con người
chỉ thấy được một bộ phận của con voi, không thấy đuợc
nguyên hình của con voi, như trong câu chuyện năm người mù
rờ voi.
Tùy
theo căn cơ và công phu tu tập của mỗi cá nhân, một bộ
kinh hay một bài viết về Phật Pháp, thậm chí một pháp môn
tu tập, có thể được hiểu một cách khác nhau. Ðó là lẽ
thường tình, không có gì đáng ngạc nhiên, không cần tranh
cãi. Kinh Phật thường có rất nhiều nghĩa, cao thấp tùy trình
độ tu học, hiểu biết của mỗi cá nhân, nên được gọi
là vô lượng nghĩa.
Người
tu tập theo đạo Phật, nên cố gắng thực hành lời dạy:
"tâm khẩu nhứt như", mới có thể tiến bộ được. Con người
thường hay giữ gìn lời nói một cách khách sáo, một cách
hoa mỹ, một cách đẹp đẽ, để tránh mích lòng người nghe.
Tuy chưa hoàn toàn đúng chánh pháp, nhưng cũng giúp giữ gìn
khẩu nghiệp. Nếu những lời nói như vậy phát xuất từ
tâm địa tương ưng thì quí hóa biết là dường nào, đó
chính là chuyển được ý nghiệp luôn rồi đó vậy. Ðây
mới chính là trọng tâm của việc tu tâm dưỡng tánh. Người
tu tập có tiến bộ là người càng ngày càng thấy an lạc
trong tâm hơn, càng ngày càng thấy mình gần gũi với mọi
người hơn, cho nên ngày càng hòa nhã với mọi người chung
quanh hơn.
Kính
thưa chư đạo hữu,
Chúng
tôi vô cùng cảm niệm quí đạo hữu đã góp ý xây dựng
trên diễn đàn trong thời gian qua. Chúng tôi thường không
trả lời ngay các thắc mắc được nêu lên, bởi các lẽ
sau:
Cần
thời gian để lắng nghe, xem lại vấn đề, đọc kỹ lại
điều mình đã viết, kiểm soát lại tư tưởng của mình.
Cần
kiểm soát tâm của chính mình, để khỏi làm động tâm của
người khác.
Cần
thời gian để câu chuyện lắng dịu, mọi việc được sáng
tỏ, mọi người được bình tĩnh, tránh sự tranh cãi vô ích.
Hy
vọng những lời bộc bạch trên đây được sự cảm thông
và bao dung của chư đạo hữu khắp nơi, không tạo ra một
đợt sóng nào khác về các vấn đề đã qua. Quá khứ đã
qua rồi, chúng ta nên cho qua luôn và thảo luận các đề tài
khác bổ ích hơn cho việc tu học. Ðược như vậy, chúng tôi
vô cùng cảm tạ và thành tâm đãnh lễ chư thiện tri thức
bốn phương.
NAM
MÔ BỔN SƯ THÍCH CA MÂU NI PHẬT
Kính
thư,
Cư-sĩ
Chính-Trực
