ẢNH HƯỞNG
PHẬT GIÁO TRONG THƠ DU TỬ LÊ
QUA THI PHẨM
“VÌ EM TÔI ÐÃ LÀM SA DI”
From:
"Hoa Nguyen" <THANHHUY@m...>
Date:
Tue Sep 16, 2003 7:43 pm
Subject:
Re: [hoasen-1] Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di
Chào
quý đạo hữu,
Tôi
đọc thơ Du Tử Lê rất ít. Dù rằng có đọc, nhưng không
nhớ và không có ý giữ lại bài thơ nào. Theo cảm tưởng
chung của tôi, Du Tử Lê là nhà thơ chịu ảnh hưởng
nhiều của đạo Chuá hơn là đạo Phật. Tôi không dẫn chứng
được để làm sáng tỏ điều đó hôm nay, và nhận đó là
cái cảm tưởng còn lại sau khi đọc chỉ một vài bài thơ,
ca tụng tình yêu nam nữ của Du Tử Lê .
Nhưng
đọc hai bài thơ của Du Tử Lê được post hôm nay trên diễn
đàn, tôi chẳng thấy thơ Du Tử Lê chịu ảnh hưởng gì
ở đạo Phật. Không phải trong thơ có các từ hay
dùng trong đạo Phật, như Sa Di, kinh kệ, ba nghìn thế giới,
Quan Âm mà bảo đó là thơ đạo Phật hay chịu ảnh hưởng
đạo Phật. Vì nói chung, người VN nào cũng có thể biết
được một số từ ngữ của đạo Phật, và có thể bàn
về đạo Phật nữa, nhưng vẫn không phải ở trong đạo Phật,
hay chịu ảnh hưởng của Phật giáo.
Muốn
gọi là có tiếp nhận tư tưởng đạo Phật thì một bài
thơ phải mang tư tưởng Phật, dù đến từ Nam Tông, Bắc
tông hay Thiền tông, Mật tông. Không thể chỉ là bài
thơ mang tư tưởng đời thường trần tục, gán ghép vai từ
ngữ của đạo Phật mà gọi là chịu ảnh hưởng Phật vì
có tư tưởng Phật. Hay một nhà văn, nhà thơ không liên
can gì tới Phật giáo mà làm văn, làm thơ có nói về chùa,
về kinh kệ, kể tên vài vị Phật, Bồ Tát mà bảo là chịu
ảnh hưởng của Phật giáo, hay tệ hơn cho là có chứa tư
tưởng Phật giáo. Thí dụ quyển "Hồn Bướm Mơ Tiên"
của Khái Hưng có chịu ảnh hưởng gì của Phật giáo không
? Chắc là có, nhưng tác phẩm đó, nói chung, không chứa đựng
tư tưởng Phật giáo nào, dù có những đoạn đối đáp về
đạo Phật. Đó chỉ là một chuyện tình trần gian có
tính cách tưởng tượng xây dựng trong bối cảnh của
một ngôi chùa. Thơ Du Tử Lê tôi nghĩ cũng vậy, dù tôi
tin là ông Du Tử Lê có đọc kinh sách Phật.
Tôi
rất mong được đọc đầy đủ bài của ông Trần Tiễn Tiến
viết về "Ảnh hưởng của Phật giáo qua Thơ Du Tử Lê".
Hòa
From:
Huong Tra <lethihuongtra@ỵ..>
Date:
Wed Sep 17, 2003 10:03 pm
Subject:
Re: [hoasen-1] Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di
Chào
đạo hữu Hoà cùng các đạo hữu,
Tôi
cũng đồng ý với quan điểm của đạo hữu về nhà thơ Du
Tử Lê khi cho rằng thi phẩm Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di không
mang một chút ảnh hưởng nào của Phật Giáo, mặc dầu trong
ấy có chứa những từ ngữ đạo Phật.
Đúng
như đạo hữu nhận định là một bài thơ chịu ảnh hưởng
của Phật Giáo phải có nội dung chứa đựng tư tưởng của
đạo Phật và trong thi phẩm Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di không chuyên
chở gì một chút tư tưởng nào Phật Giáo.
Tôi
cũng, nhân tiện đây xin trích thêm một bài thơ trong tập
thơ nói trên:
Ở
Rừng Longsault Nhớ
Montreal,
Đứng,
Ngồi
Mất Bóng
rừng
bay ngang tâm khoan dung
nắng
ong mật giữa chiều xuyên tạc, hình
em,
non, thơm, trang thơ: kinh
gió
bôi nhọ lá cực mình hoa nghiêm.
From:
Vominhcusi@a..
Date:
Tue Sep 16, 2003 8:54 pm
Subject:
Re : Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di
Chào
quí đạo hữu,
Tôi
hoàn toàn đồng ý với đạo hữu Hòa trong câu << tôi
chẳng thấy thơ Du Tử Lê chịu ảnh hưởng gì ở đạo Phật.
>>,
không những thế, ông Du Tử Lê đã dùng những danh từ
trong kinh sách nhà Phật để làm bung xung bôi bác đạo Phật
và tu sĩ nhà Phật, viết lên những điều nhảm nhí, dâm đãng,
coi người tu hành thuộc loại "trốn việc quan đi ở chùa",
ở chùa không phải là để tu hành mà cho tư tưởng chạy
theo những hình ảnh dâm đãng, phạm giới <<vào
thiền chỉ để thấy viền môi >>,
<<chánh điện tình>>,
<<nhớ ta chú tiểu thiệt thà...
biết yêu >> v . v...
Hết
ý !
VM
From:
Lequocthinh@ạ..
Date:
Tue Sep 16, 2003 9:47 pm
Subject:
Re : Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di
Thưa
các đạo hữu,
Thơ
dâm dãng ong bướm như vậy mà dám cho là "Ảnh hưởng Phật
giáọ.."!!!
Các
ông này có muốn cho đạo Phật được yên hay là muốn Phật
tử phải cúng dường tiền để bồi thường như ở đạo
khác hay sao mà mang mấy chuyện :
<<thấy
nhau là một đâu còn ngã
thân
chẳng riêng thì tâm đâu còn riêng?
yêu
nhau ai bảo tâm không trụ?
quên
hết. Nhìn nhaụ Nhất quán rồi
..............
Những
chuyện gió trăng này đem vào nhà ông nhạc sĩ đủ giết ông
ấy rồi, không nên bỏ bùa mê thuốc lú vào chùa nữa !
Buồn
!
LQT.
From:
Huong Tra <lethihuongtra@ỵ..>
Date:
Wed Sep 17, 2003 10:56 pm
Subject:
Re : Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di
Chào
đạo hữu Thịnh, chào các đạo hữu:
Vì
những nhận định của đạo hữu Thịnh nên tôi lại đọc
thêm hai bài thơ tình trầm luân khác của Du Tử Lê trong thi
phẩm Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di mà ông ấy sắp thuyết trình.
Xin ghi ra đây một trích đoạn trong bài
Bạn
Cũ Trong Nhau Có Niết Bàn:
bạn
cũ. Còn đây đêm rất thấp
tóc
nồng da thịt. Phấn son thơm
hôm
nay quỳ dưới chân Bồ Tát
tụng
một pho tình-yêu hoa-nghiêm
ban
cũ. Tôi đâỵ Vô lượng kiếp
tứ
đại giai không. Chỉ giữ tình
hãy
trì mật chù kinh chung thuỷ
để
thấy trong nhau có niết bàn
và
bài thơ Sơn Tự Thi
để quý đạo hữu biết thêm về tác phẩm này :
(.......)
tưởng
đêm Thuỷ Sám kinh vô lượng
vô
thỉ vô chung vẫn biệt lìa
sớm
mai nhập định chiều thương nhớ
đêm
tối ngồi khô thế kiết già
(......)
diện
bích ngàn vẫn bất an
nhờ
em thưa lại với Quan Âm
cõi
tâm tôi trụ nơi nào nhỉ
phải
chính tình em? Chính mắt em?
(....)
tôi
đã quy y từ kiếp trước
thí
phát từ khi mới gặp nhau
trăm
năm trai giới tim còn rộn
lệ
ấu thơ và tim ấu thơ
hãy
khép trang kinh trả lại đời
cứ
gì sơn tự mới an vui
ủ
hương cuối kiếp cho nhân loại
ngã
mạn đời sau, em của ta.
Hương
Trà
From:
"hai520222" <hai520222@ỵ..>
Date:
Thu Sep 18, 2003 5:09 am
Subject:
Re: Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di (nên bỏ qua thì hơn)
Kính
thưa quý đạo hữu
Hôm
nay vào xem, theo dõi không đầy đủ, nhưng cũng hấp tấp viết
vài lời, xin tạm bỏ qua chuyện "Vì Em...". Vì thực sự là
cuộc đời nhiều chuyện phải giải quyết lắm, còn chuyện
này thì nhỏ thôi, chỉ nên nói vài câu biểu lộ bất bình,
rồi thôị
Không
phải tôi có ý bênh Mr. Du Tử Lê, nhưng thử nhìn lại văn
học Việt Nam và thế giới xem, ngộ nhận về Phật Giáo rất
nhiềụ Tới nhân cách đẹp như Khái Hưng, mà còn viết truyện
Lan & Điệp thì người khác phần đông cũng thế.Hay như
niềm tin văn học dân gian rằng hễ thất tình, hay buồn đời
thì mới đi tu. Chưa ai xóa được niềm tin dân gian đó,
thì nên gồng mình chịu thôị
Nhưng
nên thấy, chính văn học đã giúp đồng bào tiếp cận Phật
Giáo dễ hơn, như khi đọc Quan Âm Thị Kính, hay Cửa Tùng
Đôi Cánh Khép (của HT. Nhất Hạnh), hay Con Thằn Lằn Chọn
Nghiệp (của Hồ Hữu Tường)... dù là có khi tiếp cận ở
khía cạnh sai lầm.
Bên
Catholic họ cũng gồng mình chịu, khi có ai làm nhạc là "Vì
Anh là linh mục... nên suốt đờị.." Nhưng nếu không có bản
nhạc này, tuổi trẻ không thấy linh mục gần với đời thường.
Bên PG mình cũng nên gồng mình chịụ Và nếu phê bình, thì
nên xem những người như Du Tử Lê là phe ta, không phải kẻ
cố ý phá hoại, có thể vì lãng mạn, vì vô minh, vì không
hiểu PG, và nhất là không sợ nhân quả...
Trong
văn học Nhật Bản cũng thế, có nhiều huyền thoại, thành
truyện nữa, rằng nhiều thiền sư ngộ đạo xong, bèn vô
trà đình tửu quán... Tôi nghĩ phần nhiều, lúc đầu chỉ
là lời đồn, vài thế kỷ sau là họ tin là sự thực lịch
sử... rồi đưa vào văn chương cho lãng mạn... Thực sự là
gây nghiệp cả. Nhưng chính nhờ dòng văn chương đó, Phật
Giáo được tiếp cận 1 cách khác, dù có chỗ sai lầm,
nhưng đã thành mạch máu dân tộc Nhật.
Hãy
hình dung thế nàỵ Vẫn còn tốt hơn là Mr. Du Tử Lê một
hôm lên radio, tuyên bố "làm nhân chứng cho Thượng Đế".
Khi nghĩ như thế, thì mới thấy được cái "phe ta" trong Du
Tử Lê. Vì đã gieo các chủng tử Phật Giáo qua các chữ "Sa
Di, Hoa Nghiêm..." một cách tầm bậỵ
Anh
Du Tử Lê này kiếp sau sẽ chịu quả ghê gớm lắm. Nhưng
cũng có công đức khi nói hay viết lên chữ "Phật, Sa Di, Hoa
Nghiêm, Quan Âm..."
Thử
suy nghĩ mà xem: đâu phải Phật Tử (hay sư) nào cũng tin vào
Hoa Nghiêm Kinh hay Quan Âm Bồ Tát đâụ Nhân duyên nào mà Du
Tử Lê tin như thế? Dù Du Tử Lê không đi chùa hay tam quy,
ngũ giới, thì cũng có phần công đức, vì anh Du Tử Lê đã
associated cái đẹp với đạo Phật, dù là cái đẹp phụ nữ.
Bên cạnh cái quả dữ, anh Du Tử Lê cũng có công đức. Còn
hơn là làm nguyên 1 tập thơ, ca ngợi mối tình trong sân nhà
thờ, thì lại gieo nhân thác sinh vào nhà ngoại đạo cho độc
giả
Thêm
nữa, thử nghĩ mà xem, nhân duyên nào, Du Tử Lê viết được
chữ "Phật" -- vô lượng công đức chứ, còn hơn là gọi
tên các thần linh Hồi Giáo, vân vân.Thêm nữa, nếu anh viết
chữ "Bụt" thì chúng ta sẽ nói là anh chọc quê chúng tạ
(Chỗ này tôi xin ngưng, không tiện nói thêm, vì sẽ gây ngộ
nhận khác.)
Chuyện
gì cũng có nhân duyên. Nhiều kinh trong Trung Bộ Kinh, và trong
nhiều vấn đáp của Ddại Trí Ddộ Luận dùng hình thức bắt
đầu bằng câu "Vì nhân duyên nào mà thế nàọ.." hay "Vì
nhân duyên này, sẽ có quả nàọ.."
Vì
nhân duyên này (hình ảnh phá giới, tán tâm, mê gái), Du Tử
Lê sẽ có quả dữ. Nhưng cũng vì nhân duyên làm cho Phật
Giáo dễ tiếp cận quần chúng (tôi tin Du Tử Lê có tâm này,
hãy đoán thế), Du Tử Lê đã tạo được duyên lành cho nhiều
kiếp sau.
Nhưng
dĩ nhiên, không có nghĩa chúng ta nên quảng bá kiểu thơ nàỵ
Chỉ nên gồng mình bỏ quạ.. Rồi mọi chuyện sẽ có nhân
quả giải quyết...
Hy
vọng làm sáng tỏ chút nào, và hòa giải phần nàọ
Kính
trình vaì ý
Phan
Tấn Hải
From:
Huong Tra <lethihuongtra@ỵ..>
Date:
Fri Sep 19, 2003 10:33 pm
Subject:
Re: Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di (nên bỏ qua thì hơn)
Thưa
đạo hữu Phan Tấn Hải,
Thưa
các đạo hữu,
Trước
đây tôi đã không ngại mất thì giờ đánh máy đưa lên một
số bài thơ trong tác phẩm <<Vì Em Tôi Đã Làm Sa Di>>
để các đạo hữu hiểu thâm sâu Phật Pháp cùng nhận định
hầu có thể giúp những người khác hiểu rõ vấn đề hơn.
Nay
đạo hữu Phan Tấn Hải khuyên chúng ta nên bỏ qua (câu chuyện)
thì hơn. Nhưng tôi thiết nghĩ tác gỉa tập thơ sẽđích
thân thuyết trình về ảnh hưởng Phật Giáo trong thi phẩm
của mình (!) và hơn nữa tập thơ đã được người
xuất bản giới thiệu và ca ngợi tác giả đã trải qua trên
10 nămđể hoàn thành một thi phẩm
được gọi là <<cuốn thơ về thiền
tính>> nên chúng ta mới cần thảo
luận.
Tôi
đồng ý với đạo hữu khi cho rằng văn học dân gian đã
giúp đồng bào tiếp cận dễ dàng với Phật giáo, như tích
truyện <<Quan Âm Thị Kính>>. Tuy nhiên, nếu
một thi phẩm không chứa đựng một nội dung Phật giáo đúng
đắn thì sẽ có thể có những tác hại đến quần chúng
và hậu quả sẽ như thế nào khi người ta hiểu sai lệch
về Phật Giáo. Hơn nữa thời
đại tân tiến ngày nay có nhiều phương tiện để con người
có thể trao đổi quan điểm cùng nhau, không nhất thiết phải
gồng mình chịu đựng như ngày xưa.
Tôi
cũng đồng ý với đạo hữu về vấn đề nhân quả.
Ai làm người ấy phải gánh chịu. Thế nhưng, một
câu viết của người làm thơ hay viết văn, nhất là khi những
người ấy đã có chút danh tiếng thì lời nói hay câu viết
lại càng nặng kí hơn, bởi vì có nhiều người nghe và tin
hơn dù người đó chẳng hiểu gì về Phật Pháp. Do đó
sẽ ảnh hưởng mạnh mẽ đến họ (người nghe hay người
đọc).
Như
đạo hữu còn nhớ câu chuyện Bút
Máu. Một lời tán tụng không đúng viên quan tổng
đốc cũng làm bao nhiêu người dân vô tội khốn khổ....
Đây
là vấn đề thảo luận Phật Pháp chứ đâu có gì hoà hợp
hoà giải. Tôi hoàn toàn không quen biết gì với nhà thơ
Du Tử Lê, chỉ đọc duy nhất một vài bài trong tập thơ <<Vì
Em Tôi Đã Làm Sa Di >> do một người gửi tặng.
Kính,
Hương
Trà
Xem
Tiếp: Trang
03
Đọc
Thêm: Câu
chuyện Bút Máu
