TỪ
GIÃ CÕI ÐỜI
Sau
khi phiên dịch tổng cộng 75 bộ kinh chữ Phạn, gồm 1.335
quyển, Ngài Huyền Trang nhận thấy sức lực mình đến đây
đã suy nhược lắm rồi, và ngày từ giã cõi đời cũng không
còn bao lâu nữa.
Nhưng
vào cuối tháng Giêng năm Lân Ðức nguyên niên (664), các vị
đại đức dịch kinh và đồ chúng ân cần xin Ngài dịch tiếp
bộ kinh Ðại Bảo Tích. Mặc dù đã 69 tuổi và trong mình
đã suy yếu lắm rồi, Ngài vẫn nắm bút gắng gượng dịch
để khỏi phụ lòng tha thiết của chúng Tăng. Dịch được
ít dòng, Ngài đặt bút xuống, xếp bản sách chữ Phạn lại
mà bảo đại chúng rằng:
"Số
lượng bộ kinh này cũng bằng số lượng kinh Ðại Bát Nhã,
Huyền Trang tự lượng khí lực không còn dịch nổi. Giờ
chết đến, thế không lâu nữa. Nay ta muốn qua hang Chi Lan
lễ từ Phật tượng mà thôi".
Môn
nhân tăng chúng liền cùng đi với Ngài, vừa đi vừa nhìn
nhau ứa lệ. Lễ Phật xong, Ngài trở về chùa, nghỉ hẳn
việc dịch, chỉ chuyên tinh hành đạo. Nửa đêm mồng Năm
tháng Hai, Ngài viên tịch.
Trước
khi tịch, Ngài hội đệ tử lại dạy rằng:
"Ta
nhận biết ngày lâm chung của ta sắp đến rồi. Sau khi ta
mất, các người hãy tống táng ta một cách đơn sơ, giản
dị. Hãy bó di hài ta vào một manh chiếu và an táng ở một
nơi nào thâm u tĩnh mịch, chứ đừng bày vẽ nhiều điều
vô ích".
Vài
giờ trước khi mất, sau một giấc ngủ, Ngài thức dậy và
hoan hỷ kể cho các đệ tử nghe rằng Ngài vừa nhận thấy
một tòa sen rất lớn và vô cùng đẹp đẽ nở ra trước
mắt. Ngài lại chiêm bao thấy những người rất cao lớn ăn
mặc toàn gấm vóc, nắm những giải lụa thêu hoa và thất
bảo, từ phòng Ngài đi sang phòng phiên dịch để trang hoàng,
từ trong cho đến ngoài phòng. Ngài lại nói với các đệ
tử:
"Các
người hãy bình tĩnh và hoan hỷ từ giã cái thân giả tạm
này sau khi nó đã làm xong nhiệm vụ. Ta nguyện đem công đức
này hồi hướng khắp tất cả chúng sanh, và cùng chúng sanh
chứng nhập cung trời Ðao Lỵ. Ta nguyện, trong những kiếp
sau, trở về cõi Ta bà này để hóa độ chúng sanh cho đến
khi được giác ngộ hoàn toàn.
"Nam
Mô Di Lặc Tôn Phật, xin Ngài hãy thị hiện trong cõi Ta bà
này để đệ tử và chúng sanh được chiêm ngưỡng. Nam Mô
Di Lặc Tôn Phật, xin Ngài hãy độ cho đệ tử được vào
hàng thánh chúng của Ngài".
Pháp
sư Huyền Trang nhập định và trút hơi thở cuối cùng. Sắc
mặt Ngài vẫn hồng hào và nét mặt Ngài phản chiếu một
niềm hoan lạc vô biên.
Ngài
mất vào giữa đêm mồng 5 tháng 2 năm 664, tại Ngọc Hoa Cung,
hưởng thọ 69 tuổi. Nghe tin Ngài từ trần, vua Ðường Cao
Tông không cầm được nước mắt, bãi triều ba ngày và nói
với các quan cận thần:
"Trẫm
nay mất một quốc bảo!"
Lễ
an táng của Ngài cử hành vào ngày 14 tháng 4 tại Bạch Lộc
Nguyên, với sự tham dự của hơn 1 triệu người (1.000.000)
ở Tràng An và các miền phụ cận; trong số ấy có ba mươi
ngàn người làm lều ở cạnh mộ Ngài mà ở.
Chỉ
với con số người hộ táng ấy cũng đủ hình dung được
sự cảm phục và thương mến của người đồng thời đối
với Ngài thiết tha biết bao nhiêu!
- Hết-
