TIN TỨC
PHẬT GIÁO
Văn
Hóa Tây Tạng Sẽ Không Còn: Lhasa Thành ‘Tiểu Tứ Xuyên’
Đức
Đạt Lai Lạt Ma Đi Mỹ, Bắc Kinh Yêu Cầu Không Gặp TT Bush
Aug
30, 2003
DHARAMSALA,
Ấn Độ (AFP, Reuters) -- Chính dân Tây Tạng, chứ không phải
chính phủ Trung Quốc, sẽ quyết định về việc Đức Đạt
Lai Lạt Ma có nên về sống tại Cung Điện Potala ở Lhasa hay
không, theo lời chính phủ lưu vong, sau khi Bắc Kinh bắn tiếng
là Đạt Lai Lạt Ma sẽ không được phép về ở lâu đài
cổ 1,300 năm này.“Đó là di sản chung của dân tộc Tây Tạng,
và dân Tây Tạng sẽ quyết định xem vị lãnh tụ tinh thần
và chính trị của họ nên ở đâu,” theo lời Thupten Samphel,
phát ngôn nhân chính phủ lưu vong tại Dharamsala, Ấn Độ.
Đức
Đạt Lai Lạt Ma đã chạy thoát khỏi Cung Điện Potala để
qua Ấn năm 1959, khi lính Trung Quốc ùa vào đàn áp cuộc nổi
dậy ở Lhasa. Các viên chức Trung Quốc nói hôm 26-8 rằng nếu
Đức Đạt Lai Lạt Ma được trở về, nhiều phần là sẽ
không được về cung điện trên đỉnh đồi ngay trung tâm
thủ đô Tây Tạng.“Bởi vì UNESCO đã đưa Lâu Đài Potala
vào danh sách Di Sản Thế Giới năm 1994, chúng tôi cảm thấy
Potala bây giờ thuộc về cả thế giới, không còn của Đạt
Lai Lạt Ma,” theo lời Xiang Guohua, cán bộ trách nhiệm tân
trang nơi này.“Thêm nữa, tôi ngờ vực Đạt Lai Lạt Ma có
muốn về sống ở đây không, vì đây thiếu tiện nghi hiện
đại.”Trong chỗ riêng tư, các vị sư và Phật Tử vẫn tâm
sự rằng họ thò kính Đạt Lai Lạt Ma như vị đạo sư và
hoàng đế. Một số còn xin du khách ngoại quốc hình ảnh
ngài -- điều bị công an địa phương cấm đoán.
Những
người khác bí mật có hình ngài để thờ ở phòng riêng.Hiện
thời đang có 120,000 người Tây Tạng lưu vong, trong đó hơn
1,000 người ở vùng Bắc Cali. Trong khi Đạt Lai Lạt Ma, người
lên ngôi Pháp Vương Tây Tạng năm 6 tuổi, và là hóa thân
đời 14 của ngôi vị này, cũng là người được xem là hóa
thân của lòng từ bi của Phật Quan Âm, hiện đang tị nạn
chính trị ở Ấn Độ.Đức Đạt Lai Lạt Ma tuần này sẽ
tới Hoa Kỳ, nhận lãnh văn bằng Tiến Sĩ Danh Dự từ Đại
Học San Francisco, và sau đó sẽ có bài diễn văn trên đài
phát thanh trường này KUSF-FM. Chương trình truyền lên Internet
ở http://kusf.org Bắc Kinh đã đánh chận đầu ngay: thúc giục
Mỹ đừng tổ chức màn hội kiến giữa Đạt Lai Lạt Ma và
TT Bush.
Tại
Washington, phat ngôn Bộ Ngoại Giao Mỹ Philip Reeker nói là Đạt
Lai Lạt Ma, người đã gặp TT Bush trong chuyến đi lần nước
hồi 2001, sẽ gặp “các viên chức Mỹ thích nghi với cương
vị lãnh tụ tôn giáo.”Các đại diện của Ngài nói là Ngài
sẽ thăm New York, Washington và 2 thành phố khác trong chuyến
đi 3 tuần lễ. Ngài cũng sẽ họp với một số vị dân cử
quốc hội Mỹ và viên chức cao cấp.Tây Tạng đã bị đồng
hóa thấy rõ -- nhiều phần trong 3 thành phố lớn nhất Tây
Tạng là Lhasa, Shigatse và Tsetang bây giờ nhiều khu phố trông
y hệt như các phố Tàu với các building bê-tông, ngoó trắng,
cửa sổ màu nhạt, hàng cây cọ (palm) bằng nhựa dọc theo
các phố chính.Nhưng con số chính thức lại là dân sắc tộc
Tây Tạng chiếm 92% trong tổng dân số 2.66 triệu người tại
vùng Tây Tạng, theo lời Thống Đốc Tây Tạng Jampa Phuntsog.
Nền
văn hóa Tây Tạng đang ngu cơ đồng hóa: Tiếng quan thoại
(mandarin) đang ngày trở thành ngôn ngữ kinh doanh chính.Các
cô hớt tóc, hay đấm bóp mát-sa trong các khu nhà treo lồng
đèn đỏ thấy rõ là ảnh hưởng Trung Hoa.“Tây Tạng ngày
càng trông hệt như 1 tỉnh Trung Quốc hơn bất kỳ lúc nào
trong lịch sử,” theo lời Tsering Shakya, nhà nghiên cứu ở
Trường Nghiên Cứu Đông phương và Phi Châu ở London.Wen Jing,
1 Phật Tử thuần thành từ vùng Guizhou tới Tây Tạng để
hành hương các thánh tích và đang suy nghĩ đầu tư kinh doanh
ở đây, nghĩ là thiệt hại văn hóa thì vô kể.“Tôi thựcs
ự lo sợ mất mát văn hóa ở Tây Tạng.
Vấn
đề đáng lo,” theo lời Wen tại 1 điểm nghỉ chân ở đèo
Karo-la cao 16,648 feet, trên đường từ Lhasa tới thành phố
Shigatse của Tây Tạng. “Lhasa mất hết quyến rũ rồi. Người
ta gọi đó với tên mới là ‘Tiểu Tứ Xuyên’ (Little Sichuan).”Dự
kiến 1 triệu du khách sẽ tới Tây Tạng năm 2003, với mức
thu 120 triệu đô la. Đa số là du khách từ nội địa Trung
Quốc.
Người
dân dè dặt mua sắm cho lễ Vu Lan
Người
dân đi mua vàng mã. Ảnh: Anh Tuấn
"Qua
rồi thời kỳ đua nhau đốt ôtô, xe máy nhà lầu cho bố mẹ,
tốn kém, tiền đấy để làm việc thiện tốt hơn. Vàng mã,
lễ to nhỏ không quan trọng, cốt là ở cái tâm", trong khi
chờ vợ mua sắm đồ lễ cho rằm tháng 7, anh Hùng, ở phố
Hàng Gai, Hà Nội, tâm sự.
Bà
Phạm Thị Nhượng, gần 80 tuổi, bán vàng hương cửa chùa
Tàu (Ngô Sĩ Liên, Hà Nội), giải thích: "Làm lễ Vu Lan để
trả nghĩa sinh thành cha mẹ, người thân đã khuất và cúng
các vong hồn lang thang, như người trần không nơi nương tựa".
Bà Nhượng nói thêm, không phải làm lễ, khấn thế nào cũng
xong, phải có bài bản. Đồ lễ phải có vàng mã, gạo muối
(cúng xong rắc ra sân), cháo trắng, các loại bỏng, kẹo vừng,
kẹo bột, chè lam, bánh đa, hoa quả, xôi, oản... Làm lễ xong
mời trẻ con, người qua đường, nhất là người hành khất
vào xơi lộc (cướp cháo). Khi mời vong cõi âm về hưởng
lộc phải khấn "Thầy mời người về, chúng con mời thầy
ra", nếu không làm đúng, các vong lẩn quất trong nhà không
tốt cho gia chủ.
Sư
cụ Thích Đàm Tường, trụ trì Chùa Tàu, kể: "Các cụ ta
trước đây thường không cúng ở nhà, họp nhau lên chùa làm
lễ. Lễ xá tội vong nhân vào mùa lụt (các tỉnh phía bắc),
mọi người thả mã thuyền rồng, voi ngựa kích thước lớn
ra sông để dân tránh nạn lụt lội".
Từ
đầu tháng bảy (âm lịch) cho đến ngày ngày rằm, khắp ngõ
xóm, đường phố, các chợ của Hà Nội, mọi người dễ
dàng bắt gặp cảnh các bà, các cô mua sắm đồ vàng mã,
đồ cúng cho ngày Xá tội vong nhân. Lễ Vu Lan năm nay, người
Hà Nội có vẻ dè dặt trong mua sắm. Phố Hàng Mã, điểm
cung cấp lớn đồ vàng mã của Hà thành, mấy ngày qua không
thấy cảnh chen chúc mua vàng mã như mọi năm. Bà Nguyễn Thị
Hợi, ở 64 Hàng Mã, nói: "Người mua ít hơn, đồ mã mua cũng
ít, chủ yếu mua tiền vàng đốt. Mua nhiều lắm cũng chỉ
hơn 100.000 đồng". Chị Trần Thu Huyền, ở 15 Hàng Mã, gia
đình bán vàng mã nhiều đời, tâm sự: "Năm ngoái còn có
người mua 1 triệu đồng vàng mã. Năm nay, 12 âm rồi vẫn
thấy vắng khách. Thời gian gần đây, người phố Hàng Mã
cũng không tự làm hàng mà nhập từ làng Hồ (Thuận Thành,
Bắc Ninh)".
Bà
Nguyễn Thị Nhung, ở Nguyễn Khuyến, Hà Nội, cho biết: "Ngày
nay, giới trẻ mua kẹo cao su, CocaCola, bánh gatô làm đồ cúng,
các món quà quê xưa trẻ con bây giờ không thích". Chị Vũ
Thị Hạnh, thôn Cổ Hoàng (Phú Xuyên, Hà Tây), nơi có nghề
làm bỏng lâu đời, bộc bạch: "Trước đây, ngày ngày cả
làng toả đi khắp nơi bán hàng, chỉ bỏng ngô, bỏng gạo,
kẹo bột mà trẻ con thích mê. Giờ chỉ ít nhà đi bán ngày
thường, ngày rằm này cả làng mới kéo nhau đi bán, các xã
ở cạnh như Đại Thắng, Văn Hoàng cũng sang cất hàng tranh
thủ ngày lễ kiếm mấy đồng". Gồng gánh thúng bỏng, kẹo
trên các nẻo đường thủ đô, chị Lượng, quê Đại Thắng,
nói: "Chỉ rằm tháng bảy tôi mới đi bán, mỗi ngày cả gốc
và lãi được 100.000-150.000 đồng, gom vào đóng tiền học
cho con, khai giảng đến nơi rồi".
Thả
chim phóng sinh trong ngày rằm tháng 7.
Người
dân TP HCM thường làm lễ Vu Lan tại các đền chùa. Hầu như
ai đi lễ cũng cố gắng mua một bông hồng nhựa để cài
áo theo truyền thống. Do đó, mặt hàng này bán rất chạy
với giá 2.000 đồng/bông. Họ còn mua những lồng chim nhỏ
để phóng sinh. Chị Hương, một phật tử tại chùa Vĩnh Nghiêm,
cho biết: "Năm nào cũng vậy, tôi mua lồng chim và phóng sinh
ngay tại đây. Thả chim cũng là để tâm mình hướng đến
những điều thiện".
Nhân
dịp này nhiều chùa trong thành phố còn mở triển lãm thư
pháp. Nhà văn hoá Thanh niên có chương trình “Bông hồng cài
áo”. Theo Đại đức Thích Nhật Từ, Thư ký Ban Văn hoá,
Thành hội Phật giáo TP HCM, hôm nay sẽ có khoảng 300 chùa
trên toàn thành phố tổ chức phát chẩn cho người nghèo khổ
từ 15h đến 17h. Riêng chùa Giác Ngộ do thầy trụ trì sẽ
phát khoảng 5 tấn gạo. Đặc biệt, đêm qua và sáng nay một
số chùa dọc sông Sài Gòn còn tổ chức lễ hoa đăng.
Thế
Dũng - Hoàng Thảo
Kinh
Sách và Các Bài Viết Mới Post Lên Mạng Trong Tháng 08-2003
Down
Load " Word Document" (WinZip File 338 KB) 
Các
Số Đặc Biệt:
Số Đặc Biệt Mừng Phật Đản
Số Đặc Biệt Tưởng Niệm Bồ Tát Quảng Đức
Số Đặc Biệt Vu Lan
Số Đặc Biệt Mừng Thích Ca Thành Đạo
Số Đặc Biệt Mừng Xuân
