SAIGON MÙA VU LAN
Phóng
Sự
của Thu Thuỷ và Pha Lê
Ông
bà ta xưa vẫn thường nhắc nhau:
“Dù
ai buôn bán đâu đâu
Cứ
rằm tháng Bảy mưa ngâu thì về”
Khi
những cơn mưa nhẹ rả rích kéo dài - những cơn ngâu phủ
xuống đất trời, chính là lúc nhắc mọi người một mùa
Tết Trung nguyên lại đến, mùa của những ngày xá tội vong
nhân, của Lễ Vu Lan báo hiếu…
Theo
tín ngưỡng truyền thống thì ngày rằm tháng Bảy là ngày
các tội nhân ở cõi âm được tha tội, bởi vậy, các gia
đình ở dương gian bày mâm cúng gia tiên, đốt vàng mã và
cầu cúng tụng kinh độ trì cho họ. Phật tử và khách thập
phương nô nức đến chùa để tưởng nhớ, tôn vinh công sinh
thành dưỡng dục, cầu nguyện cho cha mẹ, cho vong hồn người
thân và các "cô hồn thập phương" được siêu thoát. Phong
tục này đã thành một nếp sinh hoạt văn hóa tinh thần rộng
rãi của dân tộc Việt từ nhiều đời nay, chứ không chỉ
dành riêng cho giới Phật tử. Người ta mong rằng trong ngày
này, không ai phải đói khát, khổ sở. Các cửa chùa đều
rộng mở, phân phát cơm chay cho mọi người, trẻ mồ côi,
người nghèo, kẻ hành khất, những người sống lang thang
khắp nơi đều được hưởng lộc Phật...
Chùa
Xá Lợi
Tháng
Bảy, bên cạnh một Sài Gòn với nhịp sống sôi động không
dứt, thì có một điểm xuyết của một Sài Gòn với ý nghĩa
tâm linh, cùng song hành: nhiều người dành thời gian tìm tới
cửa Phật để cầu nguyện cho người thân đã khuất, cầu
an cho gia đình, đất nước. Họ tạm quên đi những đua chen
vất vả, để được thả hồn vào những câu kinh báo hiếu
mẹ cha, cứu độ chúng sinh. Thầy Thích Đồng Bổn, Phó trụ
trì chùa Xá Lợi, một ngôi chùa nổi tiếng của Sài Gòn nói
về những nghi thức được tiến hành tại nhà chùa nhân dịp
này.
“Lễ
Vu Lan là lễ báo hiếu, ở chùa Xá Lợi đây là mùa đông
khách nhất trong năm. Tháng bảy từ ngày mùng 8 đến ngày
rằm, chùa tổ chức tụng kinh báo hiếu ở nhiều thời khắc
khác nhau, đêm 14 ngoài lễ chính còn có giảng kinh, đêm rằm
có tổ chức văn nghệ mừng mùa Vu Lan báo hiếu”.
Mâm
cúng cô hồn (Ảnh Đức Huy)
Ngoài
việc đến chùa lễ Phật, tại nhà, người ta còn tiến hành
nhiều nghi lễ khác. Đầu tiên là lễ cúng cô hồn. Với lễ
này, người sống muốn gửi chút lòng thành tới người đã
khuất, dành cho những vong linh vất vưởng không ai chăm lo,
cúng giỗ. Ngay từ những ngày đầu tháng bảy âm lịch, tập
trung nhất là vào các ngày mười bốn và rằm, trên các đường
phố buôn bán sầm uất của Sài Gòn, đặc biệt là khu vực
Chợ Lớn, hình ảnh đặc trưng nhất là những mâm cúng cô
hồn đặt trước cửa nhà, thường là vào buổi tối. Trên
mâm có gạo, muối, trái cây, vàng mã… Nhà khá giả có khi
còn có cả heo quay, vịt quay, tiền lẻ hoặc một nồi cháo
bốc hơi nghi ngút. Khi những nén nhang vừa tàn, bầy trẻ con
lao vào giật đồ trên mâm cúng, tiếng reo hò vang dội cả
một góc phố. “Giật cô hồn” là cả một thú vui của
trẻ con, còn người cúng thì hỉ hả cười vui nhìn lũ trẻ
lao vào dọn dẹp sạch sẽ mâm cúng, điều đó chứng tỏ
trời Phật và những vong hồn đã về chứng giám cho lòng
thành của họ.
Trong
nhiều gia đình thường có lệ tặng quà cho cha mẹ, để tỏ
lòng biết ơn công lao sinh thành, dưỡng dục. Quà tặng trong
ngày lễ báo hiếu là quần áo, các loại bánh, trái cây. Nhiều
người còn dành cho cha mẹ món quà bất ngờ và độc đáo
hơn như những "tour báo hiếu" mà các công ty du lịch tổ chức
để đưa cha mẹ đi tham quan, nghỉ dưỡng, vãn cảnh chùa
ở Vũng Tàu, Nha Trang hay Ðà Lạt.
Đúng
ngày rằm tháng Bảy, những ai đến viếng chùa còn được
gắn một bông hồng, bông hồng màu đỏ thắm gắn cho ai còn
đủ cả mẹ cha, bông hồng màu hồng gắn cho những người
chỉ còn cha hoặc mẹ, còn những ai đã mất cả cha lẫn mẹ
thì được gắn bông hồng trắng. Đây là một phong tục rất
đẹp có nguồn gốc từ Nhật Bản đã du nhập vào nhiều
nước châu Á, trong đó có Việt Nam. Các phòng trà, quán cà
phê nhạc đều tổ chức riêng những đêm nhạc với những
ca khúc hay nhất về mẹ. Chúng ta hãy nghe Ca sĩ Ánh Tuyết,
chủ nhân phòng trà ATB xúc động nói về đêm nhạc Bông hồng
cài áo vào dịp Vu Lan tại phòng trà của mình: “Trong mỗi
chúng ta ai cũng có hình ảnh của mẹ trong tâm hồn mình. Ánh
Tuyết ngại biểu hiện tình cảm bằng lời nói, nhân dịp
lễ Vu Lan ÁnhTuyết làm đêm nhạc về mẹ, muốn mượn ngày
đó làm một món quà tinh thần dành cho tất cả những ai yêu
mẹ, đồng thời đó cũng chính là món quà Ánh Tuyết dành
cho mẹ của mình” .
Món
ăn chay
Tháng
Bảy cũng là tháng mọi người thường ăn chay để tích đức
cho cả năm, vì vậy đây cũng là dịp để các nhà hàng, quán
ăn chay ra sức trổ tài. Trong mùa lễ Vu Lan năm nay, Sài Gòn
Tourist sẽ mở thêm chương trình ẩm thực chay tại nhà hàng
Á Đông, với không gian bài trí thành một khu phố người
Hoa thu nhỏ để phục vụ tiệc tự chọn với khoảng 30 món
ăn mang đậm phong cách Trung Hoa. Nhà hàng Vân Cảnh mở tiệc
chay liên tục cả tháng bảy với bộ sưu tập 63 món chay Sài
Gòn, cũng với hình thức tự chọn, trong không gian thiết kế
rất dân dã. Khách sạn Đồng Khánh cũng tổ chức tiệc tự
chọn, với các món chay Trung Hoa, giới thiệu 45 món chay thuần
túy của xứ sở phương Bắc, do chính đầu bếp người Hoa
thực hiện.
Song
song với các lễ hội ẩm thực chay ở các nhà hàng cao cấp,
tại các quán chay bình dân, thực khách cũng có thể thưởng
thức một đĩa cơm, tô hủ tiếu trong các quán chay nổi tiếng
như Thuyền Viên, Hương Viên, Giác Duyên, Tịnh Tâm trai v.v…
Món chay bình dân năm nay khá phong phú, ngoài các món ăn truyền
thống còn có các món chay đóng hộp như cá chay, patê chay,
chả chay, gà chay và nhiều thực phẩm chay đóng hộp khác
nhập khẩu từ Đài Loan, Trung Quốc, Bên cạnh đó, những
bữa cơm chay của các gia đình trong các ngày mười bốn và
ngày rằm cũng là dịp để cả nhà đoàn tụ, chúc thọ mẹ
cha.
“Ngồi
buồn nhớ mẹ ta xưa
miệng
nhai cơm búng lưỡi lừa cá xương...”
Đối
với người xa xứ, ẩn chứa trong nỗi nhớ quê nhà bao giờ
cũng là nỗi nhớ người thân, nhớ cha, nhớ mẹ, đặc biệt
là khi mẹ cha ta không còn nữa. Trong mùa Đại lễ Vu Lan báo
hiếu này, Người Viễn Xứ xin gởi đến quý vị phóng sự
này như một món quà, với hy vọng làm dịu đi phần nào nỗi
nhớ quê hương nơi đất khách, và mong quý vị cũng xem đây
là một bông hồng đỏ thắm để cài lên áo quý vị, một
bông hồng đỏ thắm cho tất cả mọi người mặc dù không
phải ai ai trong chúng ta đều có được niềm hạnh phúc còn
đủ mẹ cha; một bông hồng đỏ thắm để nhắc chúng ta
rằng những ngày Vu Lan đẹp nhất chính là những ngày ta được
sống bên mẹ, bên cha, bên những người thân yêu nhất của
mình...
THU
THỦY
MÙA
VU LAN 2004
Ngợi
ca tình mẹ
Lễ
Vu Lan 2004. Như mọi năm, việc cúng dường cầu xin cho cha mẹ
và tổ tiên đã khuất được siêu thoát đã toát ra nét đẹp
rất văn hóa và nhân bản của Vu Lan, bởi vì mùa Vu Lan được
xem là mùa báo hiếu. Các hoạt động nghệ thuật trong dịp
này cũng khởi sắc như tấm lòng của ai cũng mong được dành
tặng cho người mẹ thân yêu của mình những đóa hồng như
tấm lòng son hiếu thảo…
Anh
Hà - chủ quán Serenata - đang trải lòng với ca khúc "Bông
hồng cài áo"
Quán
cà phê Serenata – Khúc ban chiều (6D Ngô Thời Nhiệm) mừng
Vu Lan sớm vào tối 27.08.2004 bằng chương trình ca nhạc đặc
biệt với những ca khúc về tình mẹ. Khoảng sân khấu hơi
hẹp với một “ban nhạc” năm người và ca sĩ tới Serenata
không thuộc hàng “đinh”, nhưng khi tiếng hát cất lên, tiếng
nói chuyện rì rào bỗng nhường chỗ cho những khúc “nguyện
cầu”. Và khách đến Serenata đã không giấu được vẻ ngạc
nhiên khi ca khúc mở màn (“Bông hồng cài áo”) lại do chính
anh Hà – chủ quán cất giọng. “Lòng mẹ”, “Lời mẹ
ru”, “Bông hồng cài áo”,… ca sĩ không hát mà như đang
thay mặt khách gửi đến mẹ mình lời chúc phúc. Đoản văn
về mẹ để trong phong thư cùng một bông hồng nhung ở mỗi
bàn là một sự chuẩn bị đầy thành ý của quán Serenata
gửi tặng cho khách.
Trước
đó, vào đêm 19.08, Đài truyền hình HTV và Trung tâm Văn hóa
Quận 1 cũng đã phối hợp tổ chức chương trình “Nghệ
sĩ và công chúng” với chủ đề “Bông hồng cài áo”.
Ba trích đoạn cải lương Tấm lòng của biển, Mẹ mãi trong
đời con, Bên cầu dệt lụa cùng những bài vọng cổ ca ngợi
tình mẹ đã được thể hiện bởi các nghệ sĩ Ngọc Giàu,
Lệ Thủy, Diệu Hiền, Thanh Vy, Thanh Thanh Tâm, Kim Tử Long,
Kim Tiểu Long,…
Hai
nghệ sĩ Minh Vương và Lệ Thủy
Cũng
mừng Vu Lan sớm, “Ơn nghĩa sinh thành” – chủ đề chương
trình nghệ thuật tổ chức tại Nhà Văn hóa Thanh niên TP.HCM
đã được những ca sĩ - nghệ sĩ gửi gắm đến cha mẹ,
đến khán giả vào đêm 25.08.2004. Mỹ Tâm, Đàm Vĩnh Hưng,
Phương Thảo – Ngọc Lễ, tam ca Áo Trắng, nhóm Trio 666, MTV,
nghệ sĩ Kim Ngọc, Vũ Luân… đã thể hiện lòng hiếu nghĩa”
trong đêm này qua những ca khúc như: “Tình mẹ”, “Gánh
hàng rong”, “Ăn năn”, “Theo bóng hoàng hôn”,… Vở kịch
ngắn Ơn nghĩa sinh thành (tác giả Thanh Hiệp) đã “thu”
cảm xúc của khán giả qua sự diễn xuất của các dĩên viên
Diễm Kiều, Mỹ Uyên, Kim Huyền và Quốc Huy. Trong các ca sĩ
– nghệ sĩ tham gia chương trình “Ơn nghĩa sinh thành”, cũng
đã có những nghệ sĩ phải cài lên ngực mình đóa hồng
bạch, và họ đã dành chính những tình cảm nuối tiếc ấy
trong cách trình bày trọn vẹn tác phẩm.
Các
phòng trà, bar rượu… cũng “giành” cho mình một thời điểm
thổ lộ tình cảm của những người con. Phòng trà ATB (234
Lý Tự Trọng, Q.1) của ca sĩ Ánh Tuyết đã dành trọn hai
đêm cuối tuần (28 và 29.08) cho chương trình “Bông hồng
cài áo”. Ngoài ca sĩ Ánh Tuyết, “Bông hồng cài áo” là
đêm của những giọng ca trữ tình như Thùy Dương, Vân Khánh,
Khắc Dũng, Xuân Phú, Xuân Trường, Nam Khánh… Cũng vào đêm
28.08, Trung tâm Văn hóa Quận 1 tổ chức đêm nhạc đặc biệt
với tên gọi “Vầng trăng mẹ”.
Triển
lãm thư pháp của họa sĩ - nhà thư pháp Giang Phong
Dành
tặng khán giả sản - phẩm - âm - nhạc cho mùa báo hiếu,
Trùng Dương Audio & Video phát hành album “Bông hồng cài
áo” với 12 ca khúc dạt dào tình mẹ với các giọng ca Hương
Lan, Quang Linh, Bích Phượng, Vân Khánh, Thanh Thúy, Mỹ Tâm,…
Những ca khúc như Bông hồng cài áo (Phạm Thế Mỹ), Mẹ ơi
(Nguyễn Ngọc Thiện), Lòng mẹ (Y Vân), Ơn nghĩa sinh thành
(Dương Thiệu Tước), Mừng tuổi mẹ (Trần Long Ẩn), Chiều
thu nhớ mẹ (Nguyễn Hiệp),… đã trở nên một món qùa độc
đáo của những tấm lòng con thảo dành cho mẹ nhân mùa lễ
Vu Lan.
Tại
trung tâm Văn hóa quận 3 (280 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, TP.HCM), bằng
70 tác phẩm tranh, ảnh, thư họa, nhà thư pháp Giang Phong đã
khắc họa nên biển tình mẹ như tên gọi cuộc triển lãm:
Mênh mông lòng mẹ. Triển lãm kéo dài từ 18 đến 31.08.2004.
Kết quả cuộc triển lãm mỹ thuật này được dành tặng
cho các trẻ mồ côi tại mái ấm chùa Thiền Lâm (Đà Lạt).
Không chỉ là dịp nhìn lại bản thân, cảm nhận thâm ân
dưỡng dục của cha mẹ, mùa Vu Lan còn là dịp để mọi người
cùng hướng lòng đến tha nhân.
“Hạnh
hiếu là hạnh Phật, tâm hiếu là tâm Phật”, câu kinh Phật
đã chẳng còn dành riêng cho giới Phật tử khi vào những
ngày này…
PHA
LÊ
Down
Load " Word Document" (WinZip File 458 KB)
(Hạ
Tải Đem Về Nhà Để Xem Sau hay in ra Giấy)
Các
Số Đặc Biệt:
Số Đặc Biệt Mừng Phật Đản
Số Đặc Biệt Tưởng Niệm Bồ Tát Quảng Đức
Số Đặc Biệt Vu Lan
Số Đặc Biệt Mừng Thích Ca Thành Đạo
Số Đặc Biệt Mừng Xuân