Giáo
hội Phật giáo Việt Nam đang đứng trước một tầm cao mới
theo trào lưu tiến hóa của dân tộc sau gia nhập WTO, và Ủy
viên không thường trực của Liên hiệp quốc, một nhiệm
vụ quan trọng của chính phủ vừa đạt được, nhằm đưa
Việt Nam ra khỏi vùng trũng nghèo khó, để trở thành một
nước phát triển.
Những
sự kiện đó cho thấy cả một quá trình phấn đấu để
mở ra một xu thế thời đại, lòng dân và chính sách nhà
nước cũng có những chuyển biến sâu rộng; song song với
sự phát triển đó, Giáo hội cũng đã đạt được nhiều
thành quả to lớn trong hơn 25 năm qua, nhưng có vẻ vẫn chưa
bắt kịp được những yêu cầu mang tính chiều sâu và rộng
để hòa nhập như bao thời đại, Phật giáo đồng hành cùng
dân tộc. Cho nên đại hội toàn quốc lần này phải là một
bước ngoặc quan trọng để thể hiện tính nhập thế của
Giáo hội đã sẵn sàng để chứng tỏ khả năng làm tốt
đạo đẹp đời, tính thích nghi đó đang có nhiều triệu
trái tim cùng hòa chung nhịp đập!
Nhìn
chung sự phát triển của Giáo hội trong hai thập kỷ qua có
thể nói là ngoài sự mong đợi:
1/
Giáo dục:
Cả
nước hiện nay có 3 Học Viện, 5 Trường Cao đẳng và 24 trường
Trung Cấp Phật học. Riêng kỳ tuyển sinh vừa rồi đã có
953 sinh viên trúng tuyển[1] một bước nhảy vượt bực với
sự quyết tâm thay da đổi thịt của Giáo hội về lĩnh vực
giáo dục. Điều đó cho thấy sự phát triển bền vững của
Phật giáo Việt Nam trong điều kiện mới là việc làm ắt
có và đủ trong xu thế hội nhập[2] để cùng dân tộc bước
lên một tầm cao mới.
2/
Hoằng pháp:
Ban
hoằng pháp cũng đã triển khai nhiều khóa học, đào tạo
hàng ngàn giảng sư ra trường. Đoàn giảng sư Trung ương và
thành phố Hồ Chí Minh cũng đã có sự kế thừa thế hệ
tăng tài, phục vụ vùng sâu vùng xa, nhằm chan hòa đạo lý
giải thoát đến bất cứ nơi đâu.
3/
Từ thiện xã hội:
Trong
những năm gần đây, việc chăm lo cho xã hội năm sau cao hơn
năm trước, một con số biết nói trong năm 2006 là 200
tỷ đồng của cộng đồng Phật giáo đã nhường cơm sẻ
áo cho những hoàn cảnh khó khăn, mặc dù ngân sách giáo hội
rất khiêm tốn. Đó là những hoạt động có thể nói đó
là dấu son cho dòng sử Việt ở thế kỷ thứ 21.
Điểm
qua vài hoạt động mang tính mũi nhọn của Giáo hội, có thể
khẳng định một tương lai xán lạn của Phật giáo Việt
Nam không xa. Tuy nhiên, ở đây chúng ta cần phải đặt lại
vấn đề, sự phát triển đã cân xứng từ năm 1997 cho đến
nay hay chưa? Chúng ta thử khảo sát:
* Dân
số Việt Nam tăng thêm gần 12,9 triệu người[3], nghĩa là
số Phật tử cũng đã tăng thêm gần 1,55 triệu.
* Thu
nhập bình quân đầu người hàng năm, tính cả thành thị
lẫn nông thôn, tăng từ 2.8 triệu/năm lên đến 6.1 triệu/năm
(tăng 218%).
* Tổng
trị giá xuất nhập khẩu từ 20,7 triệu USD lên đến 60,8
triệu USD (tăng 294%).
* số
người sử dụng Internet tăng 1.670%.
Như
vậy, tổng dân số khoảng 83.5 triệu, tín đồ Phật giáo
chiếm khoảng 50% dân số[4]. Thử so sánh một số vấn đề
của xã hội hiện nay thì các Ban ngành nói chung số lượng
đào tạo của giáo dục và hoằng pháp nói riêng là không
đủ cung cho nhu cầu xã hội, thì đương nhiên sự tiến bộ
đi lên chung của đất nước sẽ không đồng đều. Trong đó
có sự bất ổn về đạo lý sống mà Phật giáo Việt Nam
phải chịu một phần trách nhiệm, bởi đạo Phật là của
dân tộc.
Khi
mà xã hội ổn định về an ninh chính trị nhưng thoái hóa
về đạo đức cá nhân, cũng đem đến loạn lạc không kém
chinh chiến; Đạo đức xã hội VN hiện nay báo động đỏ,
từ nhân cách cán bộ, đời sống dân thường đến trẻ em
trụy lạc phạm pháp, giá trị luân thường đạo lý vốn
có của Việt Nam đã phần nào bị biến dạng do thiếu sự
chuẩn bị khi phát triển và hội nhập nên đã để lại một
khoảng trống khá lớn cho những người làm công tác
tôn giáo và xã hội.
Ngày
nay, Internet đã rất phổ biến ở nước ta và sử dụng nhiều
nhất là lớp trẻ. Chỉ một đường link và một cái click
chuột, các em có thể gửi những thông tin trên cho nhau cùng
“thưởng thức”[5]. Tăng Ni trẻ chắc gì không nằm ngoài
vòng xoáy này, rất tiếc là Hiến chương của Giáo hội lại
không được qui định. Như vậy là làm tăng thêm áp lực
cho xã hội[6]. Đề nghị các nhà quản lý văn hóa thông tin
cần có ngay những biện pháp mạnh, và các Ban ngành giáo hội
cũng phải tìm cách hạn chế đến mức thấp nhất để khái
niệm về văn hóa, đạo đức dân tộc không bị gặm nhấm[7].
sau một năm hội nhập.
Cho
nên Đại hội Phật giáo không chỉ mang tính tổng kết hoặc
đề ra phương hướng hoạt động chung chung mà cần phải
có các bước đột biến:
Khuyến
khích các tỉnh thành thành lập trang Website. Nhằm kết nối
công việc hiệu quả hơn. Tránh lãng phí về thời gian vật
chất. Đồng thời dạy cho Tăng Ni trẻ biết cách bảo vệ
giới thân huệ mạng.
Tạo
bản đồ Tự, Viện, Chùa trong cả nước, và từng tỉnh thành
để dễ dàng kết nối, đồng thời sang năm, chúng ta đăng
cai lễ Phật đản quốc tế 2008, nên không thể thiếu thông
tin đối với bạn bè năm châu.
Hàng
năm cập nhật thông tin về cơ sở, nhân sự. Hiện nay, khi
các quốc gia và cá nhân muốn biết về sinh hoạt của Phật
giáo đều lấy từ nguồn không chính thức. Trong khi hàng năm
các tỉnh thành tự viện trong cả nước điều ủng hộ ngân
quỹ Giáo hội.
Thành
lập tổ nghiên cứu để xác nhận về phương pháp tu, cũng
như sự chứng đắc của hai vị Tổ ở Chùa Đậu. Vì đó
là nguồn dữ liệu quí giá có kế thừa đến các đời vua
Trần và mãi đến ngày nay. (Bảng hướng dẫn thuyết minh
tại Chùa, ghi trên bảng đây là một kỷ thuật ướp xác
của Việt Nam?)
Thành
lập các Viện chuyên tu, để đáp ứng cho người nước ngoài
muốn tu tập theo cách hành trì của Phật giáo Việt Nam. Bởi
pháp tu và hành đạo của chúng ta không thua kém bất cứ quốc
gia nào trên thế giới.
Khuyến
khích, Tăng, Ni và Phật tử học giáo lý hay vào các trường
Phật học. Chứ không nên chủ trương đi ngược lại chính
sách và quyền được học như hiện nay[8] đó là bước đi
sụt lùi so với đà phát triển của dân tộc.
Ban
Phật giáo quốc tế giữ nhiệm vụ liên kết chặt chẽ với
các nước cộng đồng Phật giáo để tạo vị trí mới của
Giáo hội trong lòng bạn bè năm châu.
Một
vài vấn đề vừa nếu trên, thiết nghĩ Giáo hội cũng nên
đem ra bàn trong Đại hội. Vì nguyên khí của Giáo hội là
Tăng Ni Phật tử tài đức, chính đội ngũ này sẽ là những
người chủ quản Phật giáo Việt Nam trong tương lai, nên về
mặc chăm lo Tăng Ni trẻ về mặt ý thức xã hội tức là
đã góp phần xây dựng và phát triển đất trong giai đoạn
hiện nay: “… các công trường xây dựng liên tục xảy ra
tai nạn lao động chết người do vô trách nhiệm và rút ruột
công trình; mọi ngành nghề đều luôn được báo động về
chất lượng; vệ sinh thực phẩm, môi trường cũng đang làm
nhức nhói…do thiếu đạo đức và tầm nhìn. Ngay cả ngành
y xưa nay được mệnh danh lương y như từ mẫu, thế mà vẫn
có những Bác sĩ, y tá, đã làm thương tổn, mất mát bao sinh
mạng vì tắt trách…” nguyên nhân chính vẫn là cái TÂM,
thiếu đạo lý sống từ cái gốc, dĩ nhiên phần ngọn sẽ
bị sâu thối!
Thiết
nghĩ, tinh thần hòa nhập của Phật giáo qua bao thời đại
cùng dân tộc, có những lúc thăng và trầm, đã giúp chúng
ta tỉnh táo qua dòng lịch sử: “Lúc nào minh quân và cao tăng
cùng hiện diện song hành, và cùng lúc có quan hệ chặt chẽ
trên cơ sở Dân tộc và Đạo pháp, thì lúc đó nưóc giàu
dân mạnh, và quan trọng hơn, con người sống có văn hóa,
cư xử với nhau thấu tình đạt lý. Còn lúc nào không có
hai điều kiện nầy thì đất nước suy kiệt, đạo pháp suy
đồi[9].” Tính gắn bó keo sơn này đã rút ra cho chúng
ta một bài học rất đáng để tư duy khi hướng về Đại
hội.
06.11.2007
[1]
Vào ngày, 19/08/2007 tại Trường Ngô Tất Tố, Đường Đặng
Văn Ngữ, Q.Phú Nhuận, Tp.HCM đã diễn ra buổi tuyển sinh khoá
VII 2007-2011 với tổng số dự tuyển là 1284.
[2]
GS.TS Thích Trí Siêu-Lê Mạnh Thát, phát biểu ngày khai giảng
(17/09/2007).
[3]
Tổng cục Thống kê Việt Nam, năm 2004 là 82.032.300 người
và mức gia tăng dân số là 1.8% mỗi năm.
[4]
Các vấn đề toàn cầu, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, ngày 15/9/2006
[5]
Vnexpress, (Thứ tư, 24/10/2007, 10:51 GMT+7) Trang Google thống kê
người Việt truy cập những trang website đen là đứng đầu
từ tháng 9-10/2007.
[6]
Tiến sĩ tâm lý Đinh Phương Duy, Điều gì đang xãy ra với
giới trẻ, Tuổi trẻ, thứ bảy 27.10.2007.
[7]
Tác giả Anh Dũng, Báo động "đỏ" về những thông tin dung
tục trên báo; Thứ Sáu, 29/12/2006, 13:48 (GMT+7)
[8]
Tăng, Ni có văn bằng Trung học hệ Bổ túc muốn thi vào Học
Viện Phật giáo Việt Nam phải kèm theo bằng Trung cấp Phật
học. Trong khi Phật tử chỉ cần có văn bằng Trung học hệ
chính quy thì được dự thi.
[9]
Mật Thể, Việt Nam Phật giáo Sử Lược, 1943.
11-07-2007
04:34:23
