TẬP III
- THIÊN UẨN
[34] Chương XIII
Tương Ưng
Thiền
I.
Thiền Ðịnh Thiền Chứng (Tạp 31, Ðại 2,222c) (S,iii,263)
1-2)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
3)
-- Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người tu Thiền này. Thế
nào là bốn?
4)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
Thiền định trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
Thiền chứng trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
Thiền chứng trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
Thiền định trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, không thiện xảo
về Thiền định trong Thiền định, cũng không thiện xảo
về Thiền chứng trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
Thiền định trong Thiền định, cũng thiện xảo về Thiền
chứng trong Thiền định.
8)
Tại đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
Thiền định trong Thiền định, và cũng thiện xảo về Thiền
chứng trong Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị này
là vị tối tôn, tối thắng, là vị thượng thủ, tối thượng,
tối diệu.
9)
Ví như, này các Tỷ-kheo, từ bò cái, được sữa; từ sữa
được lạc; từ lạc được sanh tô; từ sanh tô được thục
tô; từ thục tô được đề hồ. Ðề hồ này được gọi
là tối tôn. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, vị tu Thiền thiện
xảo về Thiền định trong Thiền định và cũng thiện xảo
về Thiền chứng trong Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền
ấy, vị này là vị tối tôn, tối thắng, là vị thượng
thủ, tối thượng, tối diệu.
II.
Chỉ Trú (S.iii,264)
1-3)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
--
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có bốn vị tu Thiền này. Thế nào
là bốn?
4)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
Thiền định trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
chỉ trú trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
chỉ trú trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về Thiền
định trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, không thiện xảo
về Thiền định trong Thiền định, cũng không thiện xảo
về chỉ trú trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có vị tu Thiền, thiện xảo về
Thiền định trong Thiền định, và cũng thiện xảo về chỉ
trú trong Thiền định.
8)
Tại đây, này các Tỷ-kheo, vị tu Thiền, thiện xảo về Thiền
định trong Thiền định, cũng thiện xảo về chỉ trú trong
Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị này là vị tối
tôn, tối thắng, là vị thượng thủ, tối thượng, tối diệu.
9)
Ví như, này các Tỷ-kheo, từ bò cái nên có sữa; từ sữa
có lạc; từ lạc có sanh tô; từ sanh tô có thục tô; từ
thục tô có đề hồ. Ðề hồ được gọi là tối tôn.
10)
Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, vị tu Thiền thiện xảo về Thiền
định trong Thiền định, cũng thiện xảo về chỉ trú trong
Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị này là vị tối
tôn, tối thắng, là vị thượng thủ, tối thượng, tối diệu.
III.
Xuất Khởi (Vutthàna)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về xuất khởi" cho "thiện
xảo về chỉ trú ").
IV.
Thuần Thục (Kallavà)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về thuần thục" cho "thiện
xảo về xuất khởi").
V.
Sở Duyên (Arammana)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về sở duyên").
VI.
Hành Cảnh (Gocara)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về hành cảnh").
VII.
Sở Nguyện (Abhinnara)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về sở nguyện").
VIII.
Thận Trọng (Sakkaccakàrii)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về thận trọng").
IX.
Kiên Trì (Sàtacca)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về kiên trì").
X.
Thích ứng (Sappàyam)
(Như
kinh trên, chỉ đổi "thiện xảo về thích ứng").
XI.
Chỉ Trú Trong Thiền Chứng (S.iii,269)
1-2)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
3)
-- Có bốn hạng tu Thiền này, này các Tỷ-kheo. Thế nào là
bốn?
4)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về Thiền chứng trong Thiền định, nhưng không thiện xảo
về chỉ trú trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về chỉ trú trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
Thiền chứng trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, không thiện
xảo về Thiền chứng trong Thiền định, cũng không thiện
xảo về chỉ trú trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về Thiền chứng trong Thiền định, và cũng thiện xảo về
chỉ trú trong Thiền định.
8)
Tại đây, này các Tỷ-kheo, người tu Thiền thiện xảo về
Thiền chứng trong Thiền định và cũng thiện xảo về chỉ
trú trong Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị tu Thiền
này là tối tôn, tối thắng, là bậc thượng thủ, tối thượng,
tối diệu.
XII.
Xuất Khởi Từ Thiền Chứng
((Như
kinh trên, chỉ thế "thiện xảo về xuất khởi" thay cho "thiện
xảo về chỉ trú").
XIII.
Thuần Thục Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về thuần thục").
XIV.
Sở Duyên Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về sở duyên").
XV.
Hành Cảnh Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về hành cảnh").
XVI.
Sở Nguyện Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về sở nguyện").
XVII.
Thận Trọng Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về thận trọng").
XVIII.
Kiên Trì Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về kiên trì").
XIX.
Thích ứng Trong Thiền Chứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thiện xảo về thích ứng").
XX.
Chỉ Trú - Xuất Khởi ( S.iii,272)
1-3)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
--
Có bốn hạng tu Thiền này, này các Tỷ-kheo. Thế nào là bốn?
4)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về chỉ trú trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
xuất khởi trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về xuất khởi trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
chỉ trú trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, không thiện
xảo về chỉ trú trong Thiền định, cũng không thiện xảo
về xuất khởi trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về chỉ trú trong Thiền định, và cũng thiện xảo về xuất
khởi trong Thiền định.
8-9)
Tại đây, này các Tỷ-kheo, vị tu Thiền thiện xảo về chỉ
trú trong Thiền định và cũng thiện xảo về xuất khởi trong
Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị tu Thiền này
là tối tôn, tối thắng, là bậc thượng thủ, bậc tối thượng,
tối diệu.
XXI
- XXVII. Thuần Thục Cho Ðến Thích ứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "thuần thục, sở duyên, hành cảnh,
sở nguyện, thận trọng, kiên trì, thích ứng trong chỉ trú").
XXVIII.
Xuất Khởi - Thuần Thục (S.iii,272)
1-3)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
--
Có bốn hạng người tu Thiền này, này các Tỷ-kheo. Thế nào
là bốn?
4)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về xuất khởi trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
thuần thục trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về thuần thục trong Thiền định, nhưng không thiện xảo
về xuất khởi trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, không thiện
xảo về xuất khởi trong Thiền định, cũng không thiện xảo
về thuần thục trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền thiện xảo về
xuất khởi trong Thiền định, và cũng thiện xảo về thuần
thục trong Thiền định.
8-9)
Tại đây, vị tu Thiền thiện xảo về xuất khởi trong Thiền
định và cũng thiện xảo về thuần thục trong Thiền định.
Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị này là tối tôn, tối thắng,
là bậc thượng thủ, tối thượng và tối diệu.
XXIX
- XXXIV. Sở Duyên - Thích ứng
(Như
kinh trên, chỉ thế vào "sở duyên" ... cho đến "thích ứng").
XXXV.
Thuần Thục - Sở Duyên
1-4)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
--
Có bốn hạng người tu Thiền này, này các Tỷ-kheo. Thế nào
là bốn?
Ở
đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo về
thuần thục trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
sở duyên trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về sở duyên trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
thuần thục trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, không thiện
xảo về thuần thục trong Thiền định, cũng không thiện xảo
về sở duyên trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về thuần thục trong Thiền định, và cũng thiện xảo về
sở duyên trong Thiền định.
8)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị tu Thiền thiện xảo về thuần
thục trong Thiền định và cũng thiện xảo về sở duyên trong
Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, vị tu Thiền này
là tối tôn, tối thắng, là bậc thượng thủ, là vị tối
thượng, tối diệu.
XXXVI
- XL. Thuần Thục (S.iii,275)
(Vị
ấy thiện xảo về thuần thục trong Thiền định, nhưng (a)
không thiện xảo về hành cảnh... (b) không thiện xảo về
sở nguyện, (c) không thiện xảo về thận trọng, (d) không
thiện xảo về kiên trì, (e) không thiện xảo về thích ứng).
XLI.
Sở Duyên - Hành Cảnh
1-7)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
...
thiện xảo về sở duyên trong Thiền định, nhưng không thiện
xảo về hành cảnh trong Thiền định.
...
thiện xảo về hành cảnh trong Thiền định, nhưng không thiện
xảo về sở duyên trong Thiền định.
...
không thiện xảo về sở duyên trong Thiền định, cũng không
thiện xảo về hành cảnh trong Thiền định.
...
thiện xảo về sở duyên trong Thiền định, cũng thiện xảo
về hành cảnh trong Thiền định.
XL.II-XL.V.
Sở Duyên
...
vị ấy thiện xảo về sở duyên trong Thiền định, nhưng
(a) không thiện xảo về sở nguyện, (b) không thiện xảo về
thận trọng, (c) không thiện xảo về kiên trì, (d) không thiện
xảo về thích ứng.
XL.VI.
Hành Cảnh - Sở Nguyện
...
thiện xảo về hành cảnh trong Thiền định, nhưng không thiện
xảo về sở nguyện trong Thiền định.. .. thiện xảo về
sở nguyện trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về hành
cảnh trong Thiền định.. .. không thiện xảo về hành cảnh
trong Thiền định, và cũng không thiện xảo về sở nguyện
trong Thiền định.
...
thiện xảo về hành cảnh trong Thiền định và cũng thiện
xảo về sở nguyện trong Thiền định.
XLVII-XLIX.
Hành Cảnh
...
thiện xảo về hành cảnh trong Thiền định, nhưng (a) không
thiện xảo về thận trọng trong Thiền định, (b) không thiện
xảo về kiên trì trong Thiền định, (c) không thiện xảo về
thích ứng trong Thiền định.
L.
Sỏ Nguyện - Thận Trọng
1-7)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
...
thiện xảo về sở nguyện trong Thiền định, nhưng không thiện
xảo về thận trọng trong Thiền định.
...
thiện xảo về thận trọng trong Thiền định, nhưng không
thiện xảo về sở nguyện trong Thiền định.
...
không thiện xảo về sở nguyện trong Thiền định, và cũng
không thiện xảo về thận trọng trong Thiền định.
...
thiện xảo về sở nguyện trong Thiền định và cũng thiện
xảo về thận trong trong Thiền định.
LI-LII.
Sở Nguyện Và Kiên Trì
...
thiện xảo về sở nguyện trong Thiền định, nhưng (a) không
thiện xảo về kiên trì, và (b) không thiện xảo về thích
ứng.
LIII.
Thận Trọng Và Kiên Trì
...
thiện xảo về thận trọng trong Thiền định, nhưng không
thiện xảo về kiên trì trong Thiền định.. .. thiện xảo
về kiên trì trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
thận trọng trong Thiền định.
...
không thiện xảo về thận trọng trong Thiền định, và cũng
thiện xảo về kiên trì trong Thiền định.
...
thiện xảo về thận trọng trong Thiền định và cũng thiện
xảo về kiên trì trong Thiền định.
LIV.
Kiên Trì Và Thích ứng (S.iii,277)
1-3)
Nhân duyên ở Sàvatthi...
--
Này các Tỷ-kheo, có bốn hạng người tu Thiền này. Thế nào
là bốn?
4)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về kiên trì trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
thích ứng trong Thiền định.
5)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về thích ứng trong Thiền định, nhưng không thiện xảo về
kiên trì trong Thiền định.
6)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, không thiện
xảo về kiên trì trong Thiền định và cũng không thiện xảo
về thích ứng trong Thiền định.
7)
Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tu Thiền, thiện xảo
về kiên trì trong Thiền định, và cũng thiện xảo về thích
ứng trong Thiền định.
8)
Tại đây, này các Tỷ-kheo, người tu Thiền thiện xảo về
kiên trì trong Thiền định và cũng thiện xảo về thích ứng
trong Thiền định. Trong bốn vị tu Thiền ấy, người tu Thiền
này là tối tôn, tối thắng, là bậc thượng thủ, là tối
thượng và tối diệu.
9)
Ví như, này các Tỷ-kheo, từ bò cái, có được sữa; từ
sữa có lạc; từ lạc có sanh tô; từ sanh tô có thục tô;
từ thục tô có đề hồ. Và đề hồ được xem là tối tôn.
Cũng
vậy, này các Tỷ-kheo, vị tu Thiền này đối với bốn vị
tu Thiền ấy, vị này là tối tôn, tối thắng, là bậc thượng
thủ, là tối thượng, và tối diệu.
10)
Thế Tôn thuyết như vậy. Các Tỷ-kheo ấy hoan hỷ, tín thọ
lời Thế Tôn dạy.
(Như
vậy có 55 câu trả lời vắn tắt cần phải giải thích cho
rộng)
--
Hết Tập III --
