Đời vô thường vô ngã
Người khẩu Phật tâm xà
                      Nhất Hạnh
 Thím Bảy đảo qua lại  bên quầy hàng bán mắm tôm chua mấy lượt mới cầm một hủ lên xăm xoi, rồi lại để xuống, lắc đầu than nho nhỏ: "Có mấy con tôm nhỏ híu, mà mắc quá hè!".  Tiếng than vô tình lọt tai bác Tám Cà-Mau, ông già gân gan ruột để ngoài da ồn ồn lên tiếng: 

- Hứ! Cái thứ tép riu, tép bạc nhỏ nhít này mà thiên hạ đại ngôn gọi là mắm tôm, thiệt là khoác lác. 

Đang đi chợ buổi chiều, khách cũng le hoe mà nghe nhắc đến con tép bạc, thím Bảy chợt nhớ đến câu hát ru em ngày xưa "Phiên chợ đông, con cá hồng anh chê  lạt.  Buổi chợ chiều con tép bạc anh khen ngon" nên vui miệng đáp theo  điệu ấy: 

- "Ở Việt Nam, con tôm càng chê lạt.  Đến sứ người, con tép bạc cũng khen ngon" mà bác. 
- Cái gì xứ người thiếu thốn quí cho phải, chớ tép thì ở xứ Houseton nầy quá nhiều mà! 
- Thưa bác! Tôm Houston thịt bở lắm không làm mắm tôm được đâu.  Cháu đã thử mấy lần đều thất bại.  Tôm đỏ hấp dẫn, mà bã ra như bột vậy đó. 
- Người ta làm mắm tép cầu kỳ như thế nào tôi không rõ, nhưng "nhận mắm tép" theo phương pháp quê mùa xứ Năm-Căn, Cà-Mau thì chắc như bắp, trăm lần không sai một. 
Thím Bảy mừng rú lên: 

- Bác Tám còn có nghề làm mắm, vậy mà con chưa biết? 
- Xứ Năm-Căn tui, cá tôm lủ khủ ăn không hết thì phải làm mắm.  Cá lóc, cá sặc, còng hay tép cũng mang ra nhận mắm ráo nạo hết.  Trẻ nít còn biết làm mắm, làm khô, huống chi là tui! 
- Vậy bác Tám dạy con nghen! Nhà con thích mắm lắm! 
- Ơ! Nè lại nhà bác lấy mấy hủ về ăn thử.  Thích thì bác truyền nghề cho.  Dễ ợt hà cháu! 

Phương thức làm mắm tôm Năm-Căn giản dị đến nổi thím Bảy tưởng mình nghe lầm.  Tuân theo lời chỉ dẫn của bác Tám.  Thím gò gẫm nhận thử hai hủ, rồi cứ ngay ngáy trong ngóng chờ đến ngày ăn thử.  Thím nếm con tép, tự biết đã thành công nhưng thím vẫn chưa tin được khẩu vị của mình.  Thế là thím thấp thỏm chờ đợi chú Bảy đi làm về, phải nghe được tiếng nói của ông xã thì mới chắc ăn. Thật ra chú Bảy là tay nịnh vợ có hạn, vợ nấu nướng món gì, ngon dở, cũng khen tùm lum hết.  Biết rõ ruột gan ông chồng, nhưng thím Bảy vẫn vui sướng nghe  mãi điệp khúc ngọt ngào đó. 

Sống ở xứ người mà chú Bảy chỉ tương tư những thức ăn thuần túy Việt Nam.  Thấy mắm mắt chú sáng lên.  Chú chăm chỉ gắp một đũa mắm tôm, kèm với đu đủ bào, rau thơm, giá sống., nhai chầm chậm.  Con tôm chắc thịt, vị đậm đà, phản phất trọn vẹn chất mắm nguyên thủy, chớ không nhão nhẹt, chua òm, biến chất như các loại mua ở chợ.  Chú chồm dậy nói lớn: 

- Đúng rồi! Phải rồi! Đây chính là mắm Cổ-Chiên, Trà-Vinh thuở nhỏ tôi đã ăn đó mà! 
Chú nhai con mắm mà mắt cay cay, cảm giác như có cả mùi chuối chát, khế, đọt xoài, đọt lụa., hương vị quê hương gần gũi mà cũng xa xôi diệu vợi biết là dường nào.  Thấu rõ ruột gan ông chồng, thím Bảy phóng vù ra chợ, xách về  mấy bao tôm, rồi ì ạch chuẩn bị "kỹ nghệ mắm tôm".  Thế là bao nhiêu chai lọ trong nhà, thím tuông ra để nhận mắm hết.  Rồi thím lại đem lọ, hủ lớn nhỏ ra phơi đầy cả sân trước.  Mùi mắm có thoang thoảng qua hàng xóm Hoa Kỳ thì họ ráng mà ngửi đỡ vậy.  Phơi được vài nắng, những con tôm đã đỏ ao hấp dẫn.  Thím Bảy bắt đầu lục lọi địa chỉ đám bạn bè thân cư ngụ ở vùng thiếu thốn thực phẩm Á Đông để nâng niu gói món quà đượm tình quê hương mặn nồng, biếu họ. 

Thông điệp "mắm" gởi đi một tuần lễ, thì thím Bảy lu bù nhận điện thoại khắp nơi.  Trừ một thiểu số hội  nhập trung thành với hamburger, hotdog xứ người lợt lạt, phần lớn đón nhận gói quà quý giá như đón nhận tình quê hương ruột thịt đậm đà.  Có người xúc động cảm tạ thím Bảy đã khơi mở cho họ nhìn lại khung trời quê hương nhớ nhung thắm thiết.  Tuy nhiên, "cú" điện thoại thím Bảy mong đợi từ Texarkana, tiểu bang Arkansas vẫn im hơi lặng tiếng.  Lo lắng cho số phận hũ mắm gởi cho vợ chồng Mai và Ly bị thất lạc, thím Bảy bồn chồn liên lạc hỏi thăm.  Vừa nghe tiếng "A lô" của Ly bên kia đầu giây, thím Bảy mừng rỡ tíu tít: 

- A lô! Bích Ly đó hả! Ta nhớ bồ quá đi.  Nè! Mùa lễ Tạ Ơn xắp tới, tụi này đi Hot Springs chơi, ghé rước bồ cùng đi nhe! 
- Ơ! Thích lắm nhưng không biết anh Mai có bận gì không? 
- Bồ có nhận được hũ mắm tôm chua mình gởi chưa? 

Bích Ly chưa kịp trả lời, thì bỗng có tiếng Mai, trong đường dây điện thoại bắt song song, ào ào lên tiếng lấn át giọng vợ: 

- A lô! Chào chị Bảy.  Hủ mắm tôn tới rồi.  Cám ơn chị nhe! Nhưng rất tiếc tụi này ăn chay trường rồi, chẳng dám phạm giới đâu? 

Đang hí hửng với thành quả mắm tôm, yên chí cô bạn thân mê tít rồi năn nỉ mình truyền nghề, bất ngờ bị ông bạn nhắc nhở giới luật, khiến thím Bảy ngỡ ngàng "xìu" như bong bóng xì hơi, cụt hứng lúng búng cáo biệt. 

Ông Mả Thành Mai là một đại nhân tại thị xã Texarkana.  Sang Hoa Kỳ năm 1975, nhờ thông minh tài trí hơn người, khởi đầu từ một chân thợ kinh nghiệm yếu kém, chỉ mấy năm đã nghiễm nhiên được đề bạt thành quản lý tại công ty máy cày hiệu con ngựa bay.  Địa vị vững vàng, lương bổng hậu, Mai tạo nhà, rồi sang một cửa tiệm hàng thực dụng tại một địa điểm đông khách giao cho vợ trông nom.  Cơ hội liên hệ với giới địa óc hé mở cho Mai thấy được viễn ảnh huy hoàng của dịch vụ buôn bán nhà cửa, nên Mai liền hành thêm nghề tay trái nầy.  Đúng là Việt kiều đỗ xô về định cư tại Hoa Kỳ, rồi họ lại tranh đua nhau tạo hoạt động xã hội, đóng góp cho cộng đồng người Việt tại xứ người.  Mai thành lập vận động Hội người Việt rồi chễm chệ giữ chức vụ chủ tịch.  Tiến xa hơn nữa, Mai hô hào đồng bào Phật tử đóng góp công của để xây dựng chùa, dĩ nhiên địa vị Hội Trưởng do Mai gánh vác.  Thành thật mà nói, Mai đã hy sinh rất nhiều. Đóng góp công của cho Hội khá rộng rãi.  Tuy vậy, cũng có kẻ ganh tị xuyên tạc rằng Mai hoạt động xã hội có hậu ý.  Mai lợi dụng địa vị để quảng cáo hữu hiệu cho nghề dịch vụ địa ốc, lại vừa có môi trường lý tưởng mà khoa trương đạo đức, biểu diễn tu hành để lòe đời.  Nhờ tài tháo vát của Mai, Hội tậu được một ngôi giáo đường cũ kỹ bỏ hoang với giá rẻ mạt, để cải biến thành chùa.  Rồi Mai cũng đích thân dò la những vị chân tu, thỉnh về trụ trì.  Vị trụ trì đầu tiên chỉ lưu lại hơn sáu tháng rồi âm thầm ra đi.  Những vị kế tiếp cũng lâm vào trạng huống tương tợ: trọng vọng triệu thỉnh rồi cũng cuống gói ra đi không kèn không trống.  Điều "tréo cẳng ngỗng" là thoạt mới đến, Tăng sĩ nào cũng được đích thân ông Hội Trưởng ca ngợi tôn sùng, mà chỉ mới mấy tháng sau, đã bị ông nặng lời chỉ trích là hạng dốt nát, vụng về, đạo hạnh cạn cợt. Họ tự ý rời chùa cũng là diều hay, tránh cho ông Hội Trưởng khỏi phải nhọc lòng xua đuổi.  Mai thường thở than rằng đã đến thời mạt pháp nên đạo đức xuy đồi, bậc chân tu thiếu vắng.  Trên đời nầy, ngoài vị Hòa Thượng hiện vẫn mở đạo tràng phát huy thiền tông tại Việt Nam, không tu sĩ nào đáng để Mai kính phục cả.  Đúng ra, có lẽ Mai chưa thật sự gần gũi Hòa Thượng, nếu không e rằng Mai cũng đổi thay nhận định mà thôi.  Chẳng qua Mai vốn là người "quá ưu tư" cho đạo đức kẻ khác, lúc nào Mai cũng lo lắng soi bói hành vi thiên hạ để chỉ trích hay nhắc nhở họ tu hành.  Đối với tu sĩ thì dĩ nhiên Mai còn phải canh chừng họ nghiêm ngặt hơn nữa.  Mai thấp thỏm lo quý thầy bị quyến rũ hư hỏng, nên Mai phải kiểm soát rình rập từng li, từng tí không khác gì mẹ chồng soi bói nàng dâu, để mà sửa sai và nhắc nhở chuyên cần tu tập.  Mai cũng quan tâm đến sự giao thiệp của thầy.  Đễ ngăn chận những thành phần mà Mai gán là khả nghi, nguy hiểm lung lạc thầy, Mai tự nhận có trách nhiệm kiểm soát cả việc đi đứng, điện đàm nữa.  Mai cũng sắp xếp quán xuyến mọi việc trong ngoài, nhất là việc tài chánh: thu xuất, thùng phước sương., hầu dành trọn vẹn thời giờ cho thầy chuyên tâm tu tập.  Thâm tâm của Mai bất quá là chỉ mong cầu một vị chân tu theo nghĩa là một ông từ giữ chùa, chỉ biết tụng kinh gõ mõ, biết vâng lời và dành trọn quyền cho ông Hội Trưởng tự tung, tự tác thao túng mọi việc.  Ôi! Ông Hội Trưởng suốt đời cứ quay quần bận rộn nói chuyện tu, lo lắng dặn dò người khác tu, đến nỗi phần mình không còn chút thời giờ thực sự tu tập, lòng hy sinh của người quá ư cao cả. 

Không có sư trụ trì thì ông Hội Trưởng đành đảm trách việc lãnh đạo tinh thần cho đồng bào Phật tử vậy.  Ông cũng long trọng chủ lễ và đăng đường thuyết pháp mỗi tháng một lần.  Ông soạn bài pháp nội dung đầy dẫy giáo lý thượng thừa siêu đẳng.  Ông cũng hùng biện và giỏi đóng kịch, nên điệu bộ khá hấp dẫn và nhờ vậy buổi thuyết pháp có mòi thành công. 

Tháng trước, Mai diễn giải đề tài "Lợi ích của sự ăn chay".   Đề tài tầm thường và khô khan, nhưng Mai đã khéo léo trình bày vấn đề từ khoa dinh dưỡng, rồi mới sang lãnh vực tôn giáo.  Dựa vào giới cấm sát sanh, thuyết quả báo luân hồi, Mai đã vạch rõ được ăn chay là bước căn bản tu tập của người Phật tử biết nuôi dưỡng hạt giống từ bi và bình đẳng.  Cuối cùng dùng duy thức học, Mai nhấn mạnh rằng cộng nghiệp sát sanh đã đưa thế giới lâmvào cảnh chiến tranh tương tàn.  Nếu chúng sanh bỏ được nghiệp sát, đương nhiên thế giới hòa bình, nhân dân an lạc.  Diễn giả chấm dứt bằng mấy vầng thơ: 

Chúng sanh không nghiệp sát 
Thế giới hết chiến chinh 
Dân gian đồng tu niệm 
Lo chi chẳng hòa bình? 

Bài thuyết giảng thành công vượt bực, khiến ông Hội Trưởng hừng chí "thừa thắng xông lên", khuyên mọi người thực hành ăn chay, rồi tuyên bố, vợ chồng ông đã cương quyết an chay trường để làm gương cho hội viên. 

Sự kiện ông bà Hội Trưởng ăn chay trường là một biến cố trọng đại, đáng lẽ ai cũng phải biết.  Thế mà thím Bảy Houston lại "ù ù cạc cạc" gởi biếu mắm tôm thật là quá tệ.  Ông Hội Trưởng giận "quạt" cho mấy câu "tịt ngòi" là phải lắm rồi.  Lái xe đưa vợ con đi chùa, mà lòng ông phơi phới nhủ thầm: "Phen nầy nhờ cái miệng phát thanh ồn ào của mụ Bảy rồi đây cả thành phố Houston sẽ đón nhận tin mình ăn chay trường  để mà cuối đầu khâm phục". 

Hôm nay, ông Hội Trưởng lại đăng đường thuyết pháp đề tài " Đạo Phật trong đời sống gia đình".  Mở đầu bài thuyết giảng ông Hội Trưởng trình bày rằng đạo Phật không phải là một mớ giáo lý cứng ngắc để tính đồ đọc tụng như con vẹt, mà bao gồm những giáo lý sống động hầu người Phật tử  thực hành, ban vui cứu khổ muôn loài nói chung, và tạo hạnh phúc gia đình nói riêng.  Kế đó trong phần nội dung, ông Hội Trưởng đã sưu tầm tỉ mỉ Phật ngôn trong tam tạng kinh điển liên hệ đến tình nghĩa, bổn phận vợ chồng, để đúc kết thành một Phật tử hoàn mỹ.  Và sau cùng ông Hội Trưởng hùng hồn kết luận: 

- Để chấm dứt, tôi xin trao truyền quý vị  một kinh nghiệm bản thân như  một cẩm nan quý giá trong việc tạo dựng hạnh phúc gia đình.  Người Phật tử chỉ cần thực thi giáo lý "chúng sanh là Phật sẽ thành", ý thức rằng vợ chồng mình là vị Phật tương lai là đủ.  Tâm tâm niệm niệm được điều đó thì vợ chồng chắc chắn phải tương kính nhau, thương yêu nhau hơn bao giờ hết.  Bởi lẽ, có ai mà lại có thể càu nhàu, gây gỗ, nặng lời chưởi bới, hay đánh đập một Đức Phật vị lai bao giờ.  Chiều nay, đi về  nhà, quý vị hãy triều mến chiêm ngưỡng dung nhan của nhau thật lâu để ý thức rõ rệt rằng đây chính là vị Phật mà ta đã có diễm phúc kề cận, chia ngọt xẻ bùi., nhưng ta lại hồ đồ lãng quên điều đó.  Rồi quí vị cứ để tự nhiên cho hạnh phúc tràn ngập lòng mình. 

Bích Ly ngồi ở hàng thính giả mê say nghiền ngẫm từng lời châu ngọc của lang quân.  Chồng bà tài ba quá!  Hùng biện quá!  Bích Ly khâm phục biết là dường nào.  Ngắm nhìn đám thính giả lắng nghe rồi vỗ tay đôm đốp, Bích Ly vui sướng hả hê.  Đúng lúc đó, ông Lê Hà, ngồi cạnh lại cất lời khen ngợi: 
- Ông nhà thuyết giảng hấp dẫn vô cùng! 
Bích Ly khoái chí cười toe toe toét, hãnh diện đáp: 
- Dạ! Anh ấy Phật Pháp cao siêu lắm đó! 
- À! Tiệm thực dụng của ông bà buôn bán có khá không ạ? 
- Dạ! Tương đối khá, nhưng cũng cực lắm! 
- Tôi cũng có ý sang tiệm.  Có thể nào bà cho phép tôi đến tiệm quan sát học nghề được không ạ? 
- Ổ! Có trở ngại chi đâu! Xin mời ông tùy tiện ghé chơi lúc nào mà chẳng được. 

Bích Ly tiếp tục ôm ấp niềm hạnh phúc tuyệt vời về nhà.  Nàng chiêm ngưỡng chồng con, những vị Phật quý báo của nàng, để thầm nhủ rằng những sự hy sinh khổ lụy cho chồng con thật là xứng đáng. 

Lu bu với tiệm thực dụng mỗi ngày 12 giờ, đầu tắt mặt tối suốt tuần, Bích Ly chỉ có thể dành ngày Chúa Nhật cho chồng con, vì thế thời gian trong ngày vô cùng quý giá.  Bích Ly vội vã phóng ngay ra chợ, chuẩn bị cho hai bữa ăn mặn duy nhất hợp mặt cả gia đình trong tuần.  Sau khi quyết định ăn chay trường mấy ngày, thương đám con ăn uống thất thường, Mai hy sinh chọn ngày Chúa Nhật ăn uống vui vẻ với con.  Bích Ly lăng xăng chọn lựa thức ăn.  Nàng thoạt nghĩ đến món mắm tôm chua giản dị nhanh chóng cho bữa ăn trưa, nhưng nhớ đến vẽ mặt kém vui của chồng khi trả lời chị Bảy, nên đành nhịn thèm đổi ra món thịt quay.  Sau đó, nàng mua đầy đủ thức ăn lẩm cẩm dành cho nồi bún bò Huế thịnh soạn buổi chiều.  Tính tiền xong, Bích Ly lật đật chạy rút về nhà, tất cả soạn ngay mâm cơm trưa, rồi hối thúc con thưa thỉnh lang quân dùng bữa.  Chễm chệ ngồi vào bàn, Mai trố mắt nhìn dĩa thịt heo quay, thức ăn mà chàng mới dùng tại tiệm cơm Tàu ngày hôm qua đã ngán ngẫm, nên lời lẽ cộc lốc kém vui:
- Sao hủ mắm tôm lại không ăn? Bày vẽ mua món thịt heo quay chi cho tốn kém? 
- Dạ!  Tại mấy đứa nhỏ thích heo quay, vả lại, em cũng nghĩ rằng anh sợ phạm giới nên tránh món mắm tôm. 
- Ờ! Thì nói như vậy để chị Bảy ngưng sát sanh, chớ hủ mắm này bề nào cũng làm rồi, nếu bỏ đi thì lại phụ lòng chỉ. 
- Vậy thì tốt quá! Mình ăn đỡ mắm tôm với thịt heo quay tạm vậy nhé! 
- Ừøa! 

Thế là hủ mắm tôm được dọn ra tức khắc.  Tuy nhiên, ăn mắm tôm mà thiếu thịt ba chỉ luộc, rau thơm., thì mất hết năm mươi phần trăm khẩu vị, nên suốt bữa ăn Mai cằn nhằn lãi nhải mãi: 
- Thứ đàn bà gì hư quá sức! Mắm tôm dọn chung với thịt quay, ăn chẳng ra trò trống gì hết! 
Cơm nước vừa xong, con cái vào phòng.  Vừa lui cui ủi đồ chồng, vừa trông chừng nồi nước lèo trên bếp, mà Bích Ly vẫn không ngừng lưu tâm đến Mai, vẻ mặt vẫn còn cau có không vui.  Nàng rụt rè giả lả: 
- Anh uống cà phê phin nhé! Em pha nghen anh? 
- Không! 
- Anh còn giận hờn sao? Bỏ qua đi mà! 
- Hứ!  Thứ đàn bà gì chỉ có mấy món ăn cho chồng mà cũng không nên thân! 

Không biết có phải vì bệnh hoạn mệt mõi, vì những lời cằn nhằn nhức óc suốt bữa ăn, hay vì hiểu không đúng đường lối về bí quyết tương kính thương yêu do đức lang quân vừa thuyết giảng, mà Bích Ly bỗng bực mình, mạnh dạn đối đáp chứ không mềm mỏng nữa: 
- Anh nói anh tu cao! Ăn không cầu ngon, mà sao anh lại cằn nhằn thức ăn ngon dỡ hoài vậy? 
- Tôi bực là bực lối ăn không đúng phép kìa.  Mắm tôm thì phải đi đôi với thịt luộc.  Chớ việc ngon hay dỡ thì tâm tôi đâu có phân biệt làm gì? 
- Thôi ông ơi! Nghe mãi tôi mệt lắm rồi.  Ông nói thì lúc nào chả hay, chả đúng.  Ông tuyên bố ăn chay trường, mà mới bốn ngày đã viện lẽ chức vụ cao, đem cơm theo ăn bọn Mỹ cười, để tà tà vô tiệm Tàu ăn mặn dài dài.  Chiều thì ông rủ rê, ép uổng bè bạn dẫn nhau ra tiệm thù lạc thỏa thích vơi chiêu bài "vì chiều đãi chúng sanh phải dùng tạm đồ mặn như chay".  Ông còn lại ngày nào chay lạt đâu?  Ông ăn uống tưng bừng hùng hổ hơn trước để phục thù cho mấy ngày chay lạt mà! 

Bích Ly vốn hiền lành nhẫn nhục chồng.  Sự kiện nàng quật khởi phanh phui trách cứ chồng, là diễn tiến ngoài sự tiên liệu của Mai, khiến hắn ta sững sờ, phản ứng có phần chậm chạp.  Hắn hơ hãi nhìn quanh quất như sợ có kẻ thứ ba nghe được sự thực.  Rồi hắn mới bắt đầu nổi giận, cơn giận bùng nổ như điên khùng.  Hắn bỗng hốt hoảng nghĩ rằng uy danh đạo đức mà hắn dày công xây dựng bấy lâu, có thể tiêu thành mây khói, nếu như Bích Ly thóc mách những điều bí mật nầy.  "Vậy thì mình khóa miệng con này ngay mới được", Mai thầm nhủ.  Mai vốn là võ sinh huyền đai thái cực đạo, tuy chưa thượng đài nhưng đã xử dụng nhiều lần trị vợ thắng lợi, nên đã quen trận mạc.  Do đó, hắn ra tay nhanh, gọn và tàn độc.  Trong chớp mắt, thoát đứng dậy thì quả đấm của hắn đã ập vào mắt trái tiếp liền là ngọn cước đá thốc vào bụng vợ.  Bích Ly ngã lăn quay, tạm thời mất thở, mắt trợn trừng mà không rên rỉ nổi.  Hạ đo ván con vợ tức khắc, cơn giận cũng nguôi ngoai, Mai lấy lại bình tĩnh rồi chợt nghĩ, đánh vợ vì hủ mắm tôm rủi ro lộ ra ngoài thì kỳ cục quá, phải tìm một lý do hợp lý nào khác cho đỡ trơ trẽn mới được. 

Bà vợ vừa lấy được hơi thở cất tiếng rên la, thì ông Hội Trưởng liền hùng hổ điểm mặt vợ la lớn: 
- Đồ đàn bà hư!  Đàn bà ngoại tình!  Tao đánh mầy cho bỏ cái thói lăng loàn. 

Bích Ly vốn thực thà đâu hiểu bụng dạ tròng tréo của chồng, bị đánh đập chưa kịp than vãn trách móc, thì lại bị chụp cho cái mũ ngoại tình nên hoảng hốt phủ nhận: 
- Em đâu có vậy!  Em làm việc tối ngày mà! 
- Mầy và thằng Hà.  Tụi bây có gì tao biết hết! 
- Em có làm gì bậy bạ đâu?  Em chỉ biết ông Hà tại chùa thôi mà! 
- Hừ! Hồi sáng tụi bây hò hẹn với nhau những gì cười cợt ra vẽ đắt ý như vậy? 

Nguyên Bích Ly thật thà chơn chất, nghe người tâng bốc hồng một câu là đã sung sướng hả hê, chỉ nhớ nghĩ đến điều đó, còn những câu hỏi của Lê Hà để học nghề nàng chẳng lưu tâm nên đã quên tuốt luốt.  Do đó, nàng chỉ có thể ú ớ đáp: 
- Ồng chỉ khen anh thuyết Pháp hay quá mà thôi! 
- Hừ! Láo khoét! Khen có một câu mà nói nói cười cười vui vẻ quá ha? 

Tuy chụp mũ vợ để tạo chính nghĩa đánh đập, mà nhắc tới con vợ nó cười với Hà, Mai cũng cảm thấy nóng mặt, thoi vợ thêm mấy cái thì mới dịu cơn. 

Sáng hôm sau, Bích Ly nằm liệt giường.  Thế nên Mai phải ra tiệm tạm trong nôm trong khi chờ đợi gọi được người thay thế.  Trước khi rời nhà, Mai cẩn thận gom hết chìa khóa xe, cắt đường giây điện thoại như là một cách hữu hiệu giam lỏng Bích Ly. 

Tiệm thực dụng buổi sáng khách lai rai chán phèo.  Đang bực bội cằn nhằn lải nhải một mình thì Mai bỗng thấy Lê Hà lừng khừng bước vào.  Giờ thì Mai mới nổi cơn ghen thực sự, hắn than thầm: "Trời ơi! Mình chỉ tố giác giỡn chơi mà sau ra trúng vậy kìa? Nhà thằng dịch vật nầy cách xa hàng mươi dặm, nếu tụi nó không tình ý gì thì sao nó đến đây giờ nầy?" Mai gắt gỏng hỏi: 
- Ông đến đây làm gì giờ nầy? 

Lê Hà chẳng qua chỉ mong tìm hiểu việc mua bán tại tiệm thực dụng.  Hà biết Mai điếm đàng khó khai thác nên tìm cách ngồi gần Bích Ly, khen nịnh ông chồng để bà vợ thật thà chỉ dẫn nghề nghiệp.  Để dễ học nghề, Hà chọn giờ vắng khách đến tiệm, bất ngờ lại thấy bộ mặt hãm tài của Mai chầm dầm cho một đống.  Lỡ bộ không thể rút lui được, Hà tản lờ như vô tình, nhưng tin thần đã sẳn sàng ứng phó.  Do đó, Mai gắt gỏng thì Hà cũng sừng sộ: 
- Tiệm mở cửa thì ai cũng vào được.  Sao ông lại hỏi câu quái gỡ vậy?  Còn tôi đi đâu giờ nào thì mặc xác tôi chớ.  Ông lấy quyền gì để điều tra? 

Đoạn Hà lừng khừng  chọn một chay nước ngọt, trả tiền rồi cười ruồi bỏ đi.  Mai tức giận ứa gan mà không làm chi được.  Hắn phải bức rức chờ đợi người làm công  đến thay thế, mới lái xe phóng về nhà, lôi vợ ra dần cho một trận tơi bời, để hỏi cho ra lẽ chuyện hò hẹn nầy.  Đánh đập đã nư rồi, Mai mới sửa soạn đi làm, mà còn hăm dọa sẽ đánh đập dài dài, chừng nào thú nhận hết tội lỗi mới thôi. 

Các con đã đi học từ sớm, nằm rũ riệt một mình, thân thể đớn đau khôn tả, mà Bích Ly chi mong mõi diễn biến hai ngày qua chi là giấc mộng.  Nhưng dấu vết nguyên vẹn trên thân thể bầm dập nhắc nhở sự thực phủ phàng mà nàng đã gánh chịu biết bao năm trời.  Hồi lại thời con gái được bao người săn đón, nhưng lòng nàng chỉ yêu thương Mai, có lẽ nhờ Mai khéo tán tỉnh và giỏi chiều chuộng.  Do đó, dù Mẹ khuyên ngăn, cho rằng Mai kém chân thật, nhưng nàng vẫn cương, quyết chết sống vì tình khiến bà phải xiêu lòng.  Thế nhưng chỉ thành hôn với nhau chừng ba tháng, từ một điểm bất đồng nhỏ nhoi, Mai đã nổi cơn hành hung vợ rồi.  Giận dỗi nàng xách va li về Cai-Lậy với Mẹ để lo thủ tục ly dị.  Mẹ vừa gặp mặt con thì mừng rú lên, nhưng có lẽ thoáng thấy nàng kém vui, mà cũng không thấy mặt rể, nên ngẫn ngơ một chút, rồi hỏi con dồn dập: "ỦÛûa thằng Mai đâu mà để con đi một mình vậy?".  Đang vui bỗng bà buồn lo biến sắc.  Lòng Mẹ bao la không bờ bến, một đời tận tụy hy sinh, thương con quấn quít chẳng rời mà phải ép lòng gả con.  Con đã lấy chồng, lòng Mẹ vẫn chưa yên, đêm ngày thấp thỏm mong cầu con hạnh phúc, nên chi thấy con cô đơn về nhà đã lo sợ thất thần như vậy.  Bích Ly vội ấp úng: "Nhớ má quá con về thăm, mà anh Mai căn dặn con phải trở lên liền, kẻo ảnh nhớ con lắm!"  Ôi Mẹ thương con như vàng như ngọc, không lời nặng nhẹ, không cái đánh khẽ.  Con đau yếu, trầy trụa sơ sài đã cuống quít lăng xăng, ngồi đứng không yên.  Nay nếu bà khám phá được rằng đứa con mà bà nâng niu quí giá đó đã bị người ta hành hạ chửi mắng. như một con vật thì bà sẽ đau khổ biết là dường nào.  Thế là nàng đành phải nói láo, phải đóng kịch hạnh phúc cho bà được yên lòng.  Mai thấy vợ chỉ xa chồng có một ngày rồi quay về, nắm được nhược điểm nên ngày càng lấn lướt áp đảo vợ.  Nhẫn nhịn mãi cũng quen, nàng bản chất saün hiền lành dễ dãi, chóng quên., nên dù bị hành hạ thế nào rồi cũng thứ tha, thương yêu chồng như cũ.  Bích Ly thổn thức một mình: 
- Sao anh không hiểu lòng em? Sao anh lại muốn giết em vậy anh Mai? 
"Nhạn đậu cành sung, dương cung anh bắn nhạn 
Con nhạn chết rồi!  Làm bạn với ai đây?" 
Em lỡ chết rồi, anh sẽ làm bạn với ai vậy anh Mai? 

Mai gom chìa khóa xe, cắt đường giây điện thoại, để cô lập hóa vợ, mà không ngờ, ngày hôm sau đã có người lò dò đến bấm chuông.  Bích Ly ráng lê lết mở cửa, thấy khách nàng lập bập gọi: "Em Xuân Lan!", thì sức đã mòn nên qụy xuống. 

Xuân Lan nhỏ hơn Bích Ly vài tuổi nên đối xử với bạn như chị ruột.  Xuân Lan nóng tánh và thẳng thắn, đã đôi lần lời qua tiếng lại với Mai, nên từ lâu chỉ đến tiệm thăm bạn chớ không chịu đến nhà.  Nhân khi hãng xưởng tạm đóng cửa mấy ngày để kiểm kê tài sản, Xuân Lan rãnh rang đến tiệm thì nghe tin bạn đau, nên tức ghé lại nhà.  Nhìn thân hình tiều tụy của bạn, Xuân Lan hoảng hốt la thất thanh: 
- Trời đất ơi!  Sao thân thể chị lại ra nông nỗi như thế nầy? 
- Chị!. Chị .té em à! 
- Không phải đâu!  Chị đừng dấu em! Ảnh đánh chị phải không? 
- Chị té thiệt mà! 
- Không!  Thằng chả đánh chị.  Em phải hỏi thằng chả cho ra lẽ! 

Xuân Lan chụp lấy điện thoại, thì Bích Ly lắc đầu, rồi nói tiếp: 
- Vô ích em à!  Điện thoại đã bị cắt giây rồi.  Em muốn biết thì chị kể cũng được, nhưng em đừng thố lộ với ai, lọt đến tai ảnh, ảnh sẽ giết chị. 

Thế rồi qua làn nước mắt đầm đìa, Bích Ly kể cho bạn đầu đuôi tự sự.  Xuân Lan cũng không cầm được nước mắt, tức giận hỏi bạn: 
- Vậy mà chị chịu được sao?  Tại sao chị không đi thưa cảnh sát? Không đề đơn ly dị ảnh? 
- Em ơi!  Chị mồ côi cha từ nhỏ.  Con không cha như nhà không nóc, khổ sở nghèo túng, tủi nhục lắm em à!  Vả lại, thưa bỏ nhau lại làm khổ lây con cái, chúng buồn phiền xấu hổ với bè bạn.  Có lẽ cái nghiệp của chị phải gánh chịu nỗi khổ nầy, bổn sư chị đã giải thích như vậy đó! 
- Ối!  Hơi đâu chi tin mấy thầy.  Mấy ổng có bị ai đánh đập đâu mà thấu rõ được nỗi đau của kẻ khác, nên mới bày đặt dạy là  nhẫn nhục, từ bi hỷ xả, oan nghiệp., chớ nếu ai đụng chạm đến mấy ổng thì chưa chắc à! 
- Ý! Em đừng nóng nói bậy mà mang tội.  Nhờ quý Thầy dạy dỗ mà chị mới thêm sức chịu đựng mà vơi khổ, bằng không có lẽ chị đã treo cổ từ mười mấy năm về trước rồi! 
- Thằng chồng chị ác quá!  Con gái hưởng đức cha.  Rồi đây, ba đứa con gái nó sẽ lãnh quả báo, chồng hành hạ đánh đập cho nó biết thân. 
- Ý! Sao em nói nghe ghê quá vậy? Con chị mà có bề gì, chắc chị càng khổ gấp bội. 

Rồi bỗng nhiên Bích Ly đến bàn thờ Phật, chấp tay thành tâm khấn vái: "Con cầu xin Đức Phật từ bi ban ân điển cho các con của con trọn đời hạnh phúc, còn bao nhiêu gian khổ nhọc nhằn xin để một mình con gánh chịu". 

Xuân Lan chỉ biết lắc đầu thở dài: "Chồng đối xử tàn ác như sài lang mà không một lời hờn oán, không thưa không gởi.  Với chồng con, chị quả là vị Bồ Tát mà họ đui mù nào có thấy được đâu?". 

Đối với kẻ tình nguyện chịu đọa đầy thì đâu còn phương cách gì để bảo vệ họ.  Thương xót bạn, ấm ức trong lòng nhưng cuối cùng, Xuân Lan cũng đành từ biệt. 

Về nhà Xuân Lan bực bội đứng ngồi không yên,  nên đành phải giải tỏa bằng cách liên lạc vài người bạn chí thân, tỉ tê kể lể mọi chuyện.  Và dỉ nhiên, những người nầy cũng dặn dò bạn bè "y chang" như vậy.  Thế rồi các bà, như một hệ thống truyền tin, cứ đều đặn loan truyền bản tin thời sự nóng hổi ra mãi. 

Không bao lâu, thì một tổng đài địa phương tiếp vận nguồn tin sốt dẻo, rồi chuyển ngay đến thím Bảy.  Thím không ngờ hủ mắm tôm của mình lại tai hại dường ấy, nên bứt rứt muốn đích thân hỏi Bích Ly cho biết sự thật.  Thím nóng lòng muốn chấp cánh mà bay lên Texakana ngay, nhưng đành chờ đợi hơn ba tuần, đến ngày lễ Tạ Ơn mới đi được. 

Khi chú Bảy lái xe đưa vợ viếng thăm vợ chồng Mai, thì những vết bầm đã lặn nhưng thương đau vẫn ẩn hiện trong thần sắc của Bích Ly.  Vốn đặc biệt có cảm tình với chú Bảy vì chú trầm lặng và lắng nghe kẻ khác, nên Mai tiếp đón khách niềm nở.  Chú Bảy cũng không lãnh đạm với Mai.  Tuy hơi thất vọng về hành vi vũ phu của y, nhưng chú vẫn tìm thấy Mai là kẻ có lòng, còn việc Mai khoa trương đạo đức, tu nói mà không thực hành không liên hệ gì đến chú, chú chẳng quan tâm.  Chủ khách chia ra hai phe nam nữ nàn huyên tương đắc và sau đó khi khách rủ rê đi HotSprings chơi, Mai liền sốt sắng hưởng ứng.  Hai người đàn ông ngồi băng trước thỉnh thoảng trao đổi vài câu chuyện bâng quơ liên quan đến lộ trình, nhưng hai người đàn bà phía sau thì dòn tan như pháo Tết.  Từ chuyện quần áo đến thức ăn, rồi chuyển sang vụ động đất Cali, phim ảnh tân nhạc., chuyện nào cũng hứng thú vô cùng.  Từ từ rồi đề tài quen thuộc và ưa chuộng nhất của đàn bà cũng được tuôn ra: 
- Chị nghe gì không? Vợ chồng mụ Bê rã đám rồi! (Thím Bảy đổi đề mục) 
- Ừa! Mẹ ấy ngựa dàn trời mà! Mới ly dị mấy ngày, thì đã cặp với thằng kép trẻ măng hà! 
- Cái con Thúy mới dữ dằn.  Nó cắm cả trăm sừng trên đầu chồng, chồng ghen đánh hai tát tai  thì nó đã nổi sung thiên lên, gọi cảnh sát còng đầu tức khắc. 
 Có tiếng tằng hắng ở băng trên, và có lẽ Bích Ly lo ngại vu vơ gì đó nên không trả lời bạn, mà hướng về chú Bảy hỏi to: 
- Xin lỗi! Mình đã qua khỏi Little Rock chưa anh Bảy? 
- Dạ! Mình đi hướng khác chứ không đi ngang Little Rock đâu chị! 
- Hứ! Hỏi ngu mà cũng hỏi! (Mai lên tiếng). 

Nghe thím Bảy kể chuyện "Vợ gọi cảnh sát còng đầu chồng", có lẽ Mai bực mình nên xài xể vợ để trút giận hờn.  Đàn bà dốt đường là chuyện bình thường, mà dù ngu thiệt cũng không ai nỡ lòng công khai nặng lời, nên chú Bảy tưởng mình nghe lầm, hoặc Mai chỉ đùa giỡn mà thôi.  Chú nhìn Mai, thì thấy mặt mày y nhởn nhơ tự đắc ra uy của mình.  Chú Bảy tuy xuề xòa nhưng lại thâm trầm tế nhị.  Đối với kẻ lưu manh gian xảo cũng chưa hề nặng nề hạ nhục, huống chi là công khai xỉ vả vợ.  Sợ Bích Ly tủi hổ, chú vội pha trò hy vọng phá tan được bầu không khí nặng nề: 
- Tôi mới là người ngu nhứt hạng đây.  Bà xã tôi cứ chê tôi hoài! 
- É! Ai dám chê anh ngu hồi nào? Nói ẩu hoài! 
- Ờ thì bà chưa nói ra, nhưng tôi biết bà lầm thầm: "Thằng cha nầy ngu thiệt, nên chả mới chịu cưới mình!" 

Rồi chú Bảy cười xòa để giúp mọi người cười theo, trừ Mai vốn giữ thân phận của vị Hội Trưởng, đạo mạo nghiêm trang knông cười cợt. 

Từ xa lộ 30E, chú Bảy rẽ sang đường số 7N, lộ trình ngoằn ngoèo nầy tương đối khá xa nhưng đi trên con đường làng nhỏ hẹp len lỏi giữa cánh đồng mênh mông như đường về lục tỉnh cũng là điều hứng thú.  Đi trên cầuxuyên qua hồ De Gray, nhìn thấy phong cảnh hữu tình, nên chú Bảy đề nghị quày xe tạm nghỉ ngơi.  Bãi đậu xe trên một khu đất cao ven hồ, tiếp giáp với rừng cây ngập lá vàng.  Những chiếc lá đã hoặc sẽ rụng vào dịp sang thu, mỗi loại có màu sắc riêng, trăm ngàn sai biệt, từ màu đỏ thẫm, tím bầm, rồi nhạc dần đến màu vàng mởn xanh tiếc nuối. đã tạo nên hơi thu bàng bạc.  Trời xanh nhạt nhạt, gió mơn man nhè nhe,ïrừng cây xơ xác, hồ nước trong xanh vắt trải dài.  Phong cảnh mùa thu có nét quyến rũ, gợi nhớ, gợi buồn kỳ lạ khiến chú Bảy bùi ngùi tình nước.  Quê hương chú cũng có cảnh hồ, hồ nước nhỏ nhắn xin đẹp vây quanh bởi hàng cây sao già cao nhất, nơi chú đã lưu giữ bao kỷ niệm ngày xưa. 
- Em à!  Cảnh hồ nầy có nhắc nhở em ao Bà-Om xứ mình không? 
- Làm sao em lại có thể quên được anh Bảy! 
- Em có nhớ chuyện chúng mình ngày xưa chăng?  Thuở ấy em kẹp tóc thề, mặc chiếc áo dài màu mạ non thước tha, ta đưa nhau đến ao Bà Om. 

Chú Bảy vừa nhắc kỷ niệm xưa, vừa đi chầm chậm xuống hồ.  Thím bén gót theo sau, mắt chớp chớp, lệ ứa ven mi, thả hồn về dĩ vãng.  Rồi giống y như 18 năm về trước, thím xiết chặt tay chú đi dài theo bờ hồ, đoạn thím ngồi xuống vẽ hai quả tim xoắn nhau.  Ngày xưa cô thiếu nữ nhí nhảnh yêu đời đã cầu Phật Trời cho đôi tình nhân nên duyên chồng vợ.  Và lần sau nầy, người thiếu phụ "sồn sồn" cầu mong hai vợ chồng già một ngày về với đất nước thương yêu.  Phút giây mơ mộng ngưng động tan dần, chú Bảy bảo thím nhìn vợ chồng Mai.  Hai người có lẽ cũng đang tìm về thuở ban đầu hoa mộng.  Đôi mắt ưu sầu của Bích Ly, dường như đã tràn đầy niềm tin yêu hạnh phúc.  Chú Bảy thì thầm: 
- Thiên nhiên có lẽ là vị thầy mầu nhiệm để hàn gắn vết thương lòng.  Trong cái tinh khiết của đất trời, giận hờn, bực bội nào rồi cũng phai đi. 
- Vậy té ra! Té ra! Anh gạt em.  Anh cố ý nhắc chuyện chúng mình để gợi cho họ nhớ những ngày yêu thương xa xưa mà hòa giải nhau chớ gì? 
- Ờ! Thì lúc đầu cũng hơi cố ý, mà sau đó anh cảm động thật tình mà! 
- Em hổng chịu! Anh phải đền cho em hà! 

Thím Bảy thò tay véo chú một cái đau điếng, rồi tung tăng chạy đi như một cô gái nhỏ. 
- Bích Ly! Kiến cắn bụng rồi! Mình kiếm gì ăn nhe! 
- Phải rồi! Tụi nầy cũng đói bụng.  Anh chị định ăn gì đây? (Mai lên tiếng). 

Hiểu rõ bụng dạ Mai, nên để tránh cho y ngượng ngập, chú Bảy mời mọc: 
- Ở đây chắc không tìm được đồ chay.  Xin anh chị vị tình vợ chồng tôi ăn đỡ đồ mặn vậy.  Nghe đồn bếp núc nhà hàng Hồng Kông khá lắm! 
- Thôi thì tạm ăn mặn vậy! Nhất thiết duy tâm tạo, mặn cũng vậy, tâm không động là được.  Ngày xưa Tuệ Trung Thượng Sĩ  trong bữa tiệc của Khâm Từ Hoàng Hậu, đã gắp đồ mặn xen lẫn với đồ chay mà có sao đâu? 
- Mấy ông muốn đi đâu cũng tốt,  nhưng phải lấy phòng cho tụi nầy chỉnh sơ lại cái dung nhan tàn tạ mới được! (Thím Bảy lên tiếng) 

Chú Bảy lái xe về thị xã HotSprings, đến khách sạn Arlington,.  Tuy đã giao hẹn sẽ đi ngay tức khắc, nhưng đàn bà lúc nào chẳng là đàn bà, chú Bảy phải kiên  nhẫn chờ thím gỡ lại mái đầu, dậm thêm tí phấn, kẻ lại nét son., rồi lại nhắc thím mang theo áo ấm.  Khi hai vợ chồng bước ra ngoài, thì thấy Mai đã chờ saün, vài phút sau Bích Ly cũng bước ra.  Chú Bảy lại nhắc: 
- Có lẽ chị nên mang theo áo ấm kẻo lạnh. 

Bích Ly vừa định quay trở về phòng, chợt thấy Mai chờ lâu tỏ vẻ khó chịu nên đổi ý: 
- Cám ơn anh Bảy!  Tôi không cảm thấy lạnh đâu! 

Nhà hàng Hồng Kông không mấy sang trọng nhưng thức ăn Tàu cũng tạm hợp khẩu.  Vừa ăn Mai vừa đề nghị chương trình viếng khu rừng núi Tây, leo đỉnh tháp núi Đông, ngắm những giòng suối nước nóng đây đó. vào ngày mai, nhưng ăn cơm xong thì phải ngồi xe lừa, theo truyền thống xưa mà dạo quanh thành phố thì mới thú vị.  Mùa thu, trời xụp tối nhanh.  Cơm nước xong trở về thì thành phố đã lên đèn.  Một cỗ xe lừa ghé trước cửa khách sạn.  Bà nài ong óng cất tiếng mời mọc du kháck: "Đây là chuyến chót trong ngày.  Xin quý khánh nhanh lên kẻo trễ".  Mai giục mọi người lên xe ngay.  Cỗ xe lừa đóng bằng loại gỗ rắn chắc, sơn phết công phu, dài rộng. như một chiếc xe buýt với hai cửa lên xuống rộng rãi, đi đứng thong dong.  Xe được kéo bởi hai chú lừa cao lớn, lực lưỡng khác thường. 

Khách vừa lên xe mua vé, thì bà nài đã đon đả mở lời: 
- Xin chào và giới thiệu tên tôi là Litz, và đây là thằng Mike và thằng Joe, hai chú lừa đực. 

Bà nài ra lệnh cho cặp lừa cất bước.  Vừa đi bà vừa giải thích không ngừng những thắng cảnh, di tích địa điểm lịch sử, nơi chốn hấp dẫn. tại địa phương.  Trên đường phố sáng choang, xe cộ dập dìu mà lại được ngồi êm ái trên một chiếc xe cổ lỗ, cà rịch cà tan theo nhịp điệu lộc cộc củ tiếng chân lừa, để ngoạn cảnh quả là điều thú vị.  Mọi người đều tỏ vẻ vui tươi thoải mái, trừ Bích Ly hơi co ro bởi cơn gió đã trở thành buốt giá, khiến chú Bảy đôi lần ái ngại nhìn sang.  Cỗ xe lừa đang nhẹ lướt theo tốc lực thường lệ, bỗng chậm chạp rồi dừng hẳn lại.  Mụ nài Litz the thé la hét đôi lừa nhưng không hiệu nghiệm.  Xoay về phía hành khách, mụ giải thích: 
- Cái thằng Mike nầy hay chứng bất tử lắm.  Không trị nó không xong! 

Rồi mụ Litz lấy roi da quất một cái trót, khiến con lừa nhảy dựng lên, bươn bả tiếp tục hành trình.  Nhưng chỉ suông sẻ được một khoảng ngắn thì chú lừa cũng tự động dừng lại, khiến mụ nài cứ xử dụng roi vọt nữa.  Điệp khúc roi vọt làm nao lòng chú Bảy, chú chợt nghĩ có thể trong một kiếp nào đó, chú đã từng là con lừa nhọc nhằn khốn khổ.  Chú buông tiếng thở dài, với lời than nho nhỏ: 
- Chắc mình không chịu nổi đâu? 
- Cái gì mà không chịu nổi anh Bảy? (Thím Bảy nghe tiếng thở dài và tiếng than của chồng vội lo lắng hỏi dồn) 
- Nếu phải làm con lừa kéo cỗ xe nặng nề nầy suốt ngày dĩ nhiên là knông làm xuể rồi.  Mà làm nài, suốt ngày bô bô cái miệng, rồi khi con vật mệt mỏi nổi chứng, lại phải ra tay đánh đập, anh cũng không làm được. 
Mai chen vô: 
- Cái con mẹ Litz nầy hành hạ súc vật ác độc quá!  Để tôi điện thoại thưa với Hội Bảo Vệ Súc Vật cho nó biết thân! 
- Thưa thì mụ nài mất việc thì mình lại tội nghiệp.  Thật ra thấy con thú bị đánh đập tôi nóng ruột than thở, chớ biết đâu chừng giữa người và lừa đã từng có giây oan nghiệp nên mới có cảnh nầy! 
- Ừa đúng rồi!  Biết đâu kiếp trước "ngựa Mai" nầy từng hành hạ "nài Ly", nên kiếp nầy nài Ly mới đánh ngựa Mai.  Mai đánh Ly rồi Ly đánh Mai, oan oan tương báo mà. 

Thím Bảy có tật nó tên tiếng Mỹ không sửa đúng giọng, thím muốn nói Mike và Litz, mà nghe thành Mai và Ly.  Sợ hai bạn hiểu lầm, chú đá chân thím nhắc chừng, rồi bùi ngùi than thở: 
- Ờ! Thì chúng sanh lăn lộn luân hồi, khi thất thế bị người hành hạ, khi thắng thế lại thắng tay đàn áp người, mà có ai giữ ưu thế mãi đâu?  Thời gian ngắn dài nào đó, thì tất cả đều trở về cát bụi để "giũ sổ làm lại", rồi đâu ai biết được ra sau kiếp sau? 

Mọi người bỗng nhiên yên lặng suy tư.  Chú Bảy thấy Mai lạnh lùng khó hiểu, còn Bích Ly thì xúc động nước mắt lưng tròng.  Chú muốn phá tan bầu không khí nặng nề mà bất lực. 
Xe lừa dừng trước khách sạn Arlington, thì Mai đã hầm hầm phóng xuống, bước nhanh về phòng riêng mà knông nói lời nào.  Bích Ly vội vã chào chia tay bạn, rồi quính quíu chạy theo chồng, trước cặp mắt ái ngại của bạn.  Vừa khép kín cửa phòng, Mai liền chụp ngay đầu vợ, xuắn tóc giở hỏng lên, dộng vào tường mấy cái xính vính rồi tra hỏi: 
- Tao đã cấm mầy hở môi, mà sao mầy thóc mách với vợ chồng thằng Bảy, để tụi nó bày trò lừa ngựa chửi xéo tao? 
- Em đâu có nói với ai!  Họ ở Houston thì em làm sao liên lạc được!  Chắc họ vô tình, chớ không có ý xiêng xỏ anh đâu! 

Mai đã cô lập vợ có phương pháp nên khó trách Bích Ly liên lạc với ai được.  Tuy nhiên cơn giận bị người ta xỉa xói đâu dễ tự nguôi ngoai.  Nếu không gây sự được với người ngoài thì Mai chỉ có cách đổ hết lên đầu vợ mà thôi. 
- Hừ!  Mầy là thứ đàn bà lăng loàn.  Mới thấy thằng cha Bảy ngọt ngào chìu chuộng là mầy khoái mê tơi rồi.  Trời lạnh lẽo như vậy mà mầy mặc đồ mỏng dánh để bẹo hình bẹo dạng nó.  Cặp mắt láo liên của nó lén nhìn mầy mấy lượt, nhưng làm sao qua mắt tao nổi! 

Tức bực thằng cha Bảy, Mai nổi giận bừng bừng thoi thẳng vào mặt vợ.  Bích Ly ngã ngửa nằm lăn lộn trên thảm.  Mai bình tỉnh thay đồ rồi nằm ngủ thanh thản như không có việc gì xảy ra. 

Thím Bảy, tính hay mềm lòng, chứng kiến cảnh con lừa làm việc cực nhọc suốt ngày còn bị đánh đập, nên cứ trằn trọc không yên.  Trong giấc ngủ chập chờn, thím chiêm bao thấy con lừa Mike bỗng nổi chứng đó bà nài Litz một cái bầm cả mặt mày.  Dù chỉ là chuyện mộng mị, song thím vẫn khoái chí chuyện con lừa phục hận, nên muốn kể cho chồng nghe, nhưng chú lại đang mãi mê đọc báo tường thuận hai trận cầu bóng bầu dục ngày qua.  Thím vội trang điểm qua loa rồi phóng nhanh sang phòng Bích Ly dộng cửa ầm ầm để báo tin vui.  Chờ đợi một lúc lâu, vừa thấy bóng dáng Bích Ly hé mở cửa, thím liền phát thanh ào ào, cũng với lối tên Mỹ không thèm sửa: 
- Bích Ly à!  Ta vừa chiêm bao vui ghê đi.  Ta thấy con ngựa Mai nó quật khởi đá mẹ nài Ly một cái như trời giáng, sưng hết mặt mày vậy đó! 

Con bạn êm ru không trả lời khiến thím ngạc nhiên chăm chú quan sát bạn.  Thấy mặt mày bầm dập của Bích Ly thím tức khắc hiểu nguồn cơn nên nổi nóng xô cửa bước hẳn vào phòng tìm Mai gây sự.  Tuy nhiên khi nhìn thấy Mai ngồi trên ghế, vẻ mặt trang nghiêm đạo mạo, tay lần chuỗi, miệng niệm Phật, thím sững sờ buồn nôn khựng lại.  Phải cố gắng lắm cuối cùng, thím mới nghẹn ngào từng tiếng: 
- Trời ơi!  Sao anh lại có thể đối xử với chị tàn tệ như vậy? 
- Có chi đâu?  Tôi chỉ hướng dẫn Bích Ly chút ít đạo đức mà thôi! 
- Hướng dẫn đạo đức bằng đấm đá, mà anh nghe được sao? 
- A!  Về điềm nầy trong Phật Giáo gọi là "tùy bệnh cho thuốc".  Bệnh nan y thì liều thuốc cũng nặng một chút.  Đức Phật có dạy rằng. 

Thím Bảy bịt tai lại, chạy tránh ra xa để những lời Phật ngôn xuất từ cửa miệng của con người có lòng dạ như rắn rết sài lang khỏi phải xoáy vào tai thím nữa. 

Huỳnh Trung Chánh 
Tháng 1, 1990 
Lời ngoài truyện: 

Câu truyện trên, không rõ mức độ hư thật như thế nào, đã do anh Bảy Houston thuật và tác giả vội ghi chép lại, với vài điều thêm bớt.  Tuy nhiên, anh chỉ thuật đến đoạn xuống xe lừa thì chấm dứt thình lình, nên tác giả phải tưởng tượng thêm phần kết.  Viết xong, tác giả gởi bản thảo đến anh chị Bảy thỉnh ý, thì chị Bảy cằn nhằn: "Ừa! Bích Ly quả thật bị đánh nữa đó! Nhưng anh kết luận tăm tối quá!  Người ác sao cứ để hoành hành hoài vậy được?" 

Tác giả hiểu trong thâm ý, chị Bảy mơ chuyện ác nhân ác báo.  Tuy nhiên từ khi nghe chuyện nầy, tác giả cảm thấy bực bội bất an, lời văn vì vậy đã có phần châm biếm và khinh bạc, kể ra cũng tự xấu hổ vì đã không giữ nổi chánh ngữ, chánh niệm rồi.  Do đó, trong khi ông Hội Trưởng vẫn còn đang sống sờ sờ, tiếp tục mở máy rao giảng đạo đức, thì làm sao tác giả dám viết lại đoạn kết thảm thiết "quả báo nhản tiền" để trù ẻo ông ta cho vừa lòng chị Bảy được. 

Thôi thì tác giả cũng ráng gò gẫm viết đoạn kết khác thuần hậu hơn may ra không bị phản đối nữa.  Đoạn kết thứ hai như sau: 
* 
Câu chuyện oan nghiệp của vợ chồng cha Bảy khiến Mai nhức đầu khó chịu.  Cơn nhức gia tăng cường độ đến nỗi khi bước xuống xe, Mai bị xây xẩm mặt mày, phải cố gắng lầm lì lê lết về phòng, buông mình xuống ghế dựa thở dốc.  Mai bỗng nhớ mấy tháng trước bác sĩ có báo động chàng về lượng cholesterol trong máu, mà chàng cứ ăn uống tưng bừng chẳng chịu cữ kiêng.  "Không lẽ cái miệng ăn mắm ăn muối của cha Bảy lại ứng nghiệm?  Mình sắp bị giũ sổ rồi sao?"  Ý niệm mình sẽ chết khiến Mai có cảm giác lạnh lẽo cô đơn lạ lùng.  Bao nhiêu hùng khí tham đắm lợi danh trong khoảnh khắc đều tan biến.  Giờ đây, hình dung lại những lúc lăn xăn khoe khoang đạo đức Mai thấy mình sao hời hợt lố bịch quá!  Mai than thầm: "Ngày xưa mình mới đến chùa, thầy dạy lễ Phật để tập tính khiêm cung thì mình chê bai.  Mình chỉ cầu danh sưu tầm những giáo lý cao siêu nói năng lưu loát mong được  mọi người thán phục, chớ không thật sự tu dưỡng tính tình.  Vì cầu danh nên sanh tâm bươi móc nói xấu người hầu đề cao mình.  Cứ thế, ngày mình càng khoác lác, càng bịp bợm xử dụng đủ mọi thủ đoạn để tự phô trương đạo đức rổng tuếch, mong mỏi không ai rõ chân tướng của mình.  Rồi mình lại sanh ra hiếp đáp vợ để tạo cái ảo tưởng mình đáng được tôn kính, trọng vọng., người người phải mù quáng tuân theo".  Như tỉnh cơn mơ, Mai hồi tâm quan sát người vợ gầy gò.  Bích Ly đang co ro sợ hãi khép ở góc phòng, không biết ông chồng dã man sẽ trút cơn phẫn nộ lúc nào?  Mai ăn năn khôn xiết.  Chàng đến bên nàng dịu dàng: 
- Tội nghiệp em cưng.  Anh tu hành lầm lạc gây khổ sầu cho em biết dường nào! 

Rồi Mai ôm chầm Bích Ly, để hai vợ chồng cùng nức nở khóc trong hạnh phúc ngập tràn. 

* 
Viết xong, tác giả thỉnh ý anh chị Bảy lần nữa.  Lần nầy thì anh Bảy chỉ trích: 
- Ông viết chuyện không tưởng quá sức!  Cái ông Hội Trưởng cao ngạo kiêu căng, ngay như chư Tổ sư cảnh tỉnh y còn chưa chắc được, huống chi là thằng Bảy dốt nát, ngu ngơ nầy! 

Tác giả lại ngần ngừ muốn viết lại phần kết luận nhưng cụt hứng đành thỉnh ý một số thân hữu khác góp ý.  Tác giả lại càng rối trí hơn nữa, vì mỗi người lại đưa ra  một kết luận riêng biệt.  Có người nhất định phải cho Bích Ly đi tu, có người đề nghị Bích Ly tự tử, và có kẻ nhất quyết gọi cảnh sát 911.  Tóm lại, tác giả phân vân, và do đó, chỉ biết xin bạn đọc tự chọn lấy một kết luận vừa ý. 

 

TVHS