VU LAN BÁO
HIẾU hay là
THÁNG BẢY
NGÀY RẰM XÁ TỘI VONG NHÂN
Tâm
Viên Ý Mã
Lời
Giới Thiệu : Có một số người thắc mắc ngày lễ Vu Lan
là dịp để con cái cúng dường trai tăng hầu nhờ đó mà
cha mẹ quá vãng được siêu thăng. Nhân mùa Vu Lan
Báo Hiếu, xin giới thiệu một vài quan điểm về Vu Lan Bồn:"Vu
Lan, MùaBáoHiếu" hay là "Tháng Bẩy Ngày Rằm Xá Tội Vong Nhân"
Hằng
năm, cứ đến rằm tháng bẩy, là nhiều gia đình Việt Nam
và Trung Hoa lại bận rộn thiết lễ, nào là Vu Lan, nào là
cúng cô hồn lang thang vô thừa nhận. Chùa chiền thì
nấu cháo đổ vào lá đa bầy la liệt ngoài cổng với vài
xấp áo giấy, vài tờ giấy vàng và lập lòe một bó nhang
để những cô hồn vô thừa nhận nương theo làn khói mà về
hưởng chút cháo thí ! Những nhà làm ăn buôn bán thì
lễ vật linh đình hơn, nào là gà, vịt, heo quay, hay ít lắm
thì cũng cái đầu heo, cho nó "nặng lễ dễ kêu", mấy chú
cô hồn lỡ hưởng của lễ rồi thì mai mốt hẳn là phải
cong cổ ra mà phù hộ gia chủ cho nó đáng đồng tiền bát
gạo chứ ! Thậm chí ngay đến tài xế lái xe công xa,
mà cũng nhiều ông mè nheo được nhà nước trích quỹ đặc
biệt chi tiền cho các ông thiết lễ vì bị các ông dọa "không
cúng cô hồn, rủi xe lật ai chịu trách nhiệm".
Thế là cấp trên hết vía, thôi thì "trước lễ sau ăn", chi
cho ông tài thiết lễ, mình cũng được nhậụ ké, được
tiếng rộng rãi, lại khỏi chịu trách nhiệm.
Riêng
đối với Phật tử, ngày rằm tháng bảy lễ Vu Lan Bồn, điển
tích thì hầu hết Phật tử đều thuộc lòng vì năm nào cũng
nghe nhắc đi nhắc lại trên đủ loại chương trình phát thanh,
phát hình và báo chí, cho nên kẻ viết bài này chỉ xin tóm
tắt rằng có một đệ tử của Đức Phật tên là Mục Kiền
Liên, tu hành đắc đạo đã chứng A La Hán, có thần thông.
Mẹ chết, ngài dùng thần thông xuống địa ngục tìm thấy
mẹ đang chịu hình phạt đói khát, ngài dâng lên chén cơm.
Nhưng bà mẹ vừa nuốt vào cổ thì miếng cơm đã hóa thành
than hồng đốt cháy cổ bà. Quá thương xót mẹ, Ngài
về cầu cứu với Phật. Đức Phật dạy rằng tới ngày
rằm tháng bảy, hãy thiết lễ trai tăng, thỉnh cầu chư tăng
đến để thọ trai, nhờ sức tâm thanh tịnh sau ba tháng tịnh
tu mùa hạ, bà sẽ được giải cứu.
Ngài
Mục Kiền Liên vâng lời Phật, và quả nhiên, mẹ ngài thoát
khỏi địa ngục.
Đức
Phật đã giác ngộ được bản thể, thoát khỏi vòng luân
hồi trong sáu nẻo, ngài biết lý do chính đã nhận chìm con
người trong sinh tử là vì cái tật gom góp, tích lũy từ vật
chất tới tình cảm, chỉ muốn mọi thứ là của riêng mình,
của thân nhân mình, của bè đảng mình, của đất nước
mình, vân vân, một cái tật đã có từ niệm vô minh đầu
tiên, từ thời vô thủy, mà thuốc chữa thì chỉ có một
bài thôi, là bài xả bỏ, còn gọi là bố thí. Cho nên
đệ tử của Phật đi trên con đường của Ngài đã xả bỏ
hết, từ tình cảm tinh thần cho đến của cải vật chất,
vì chỉ có xả bỏ thì tâm mới không bị ràng buộc, hạn
hẹp vào thói quen thu thập, cất giữ làm cho mọi người nghi
k? xa lánh nhau. Chỉ có xả bỏ thì tâm hồn mới tự
giải thoát khỏi sự kìm kẹp của sở hữu, tham sân si, bước
được bước đầu trên con đường giải thoát khỏi luân
hồi, sinh tử.
Cho
nên, nhân đây, ngài mở cửa phương tiện để trải phước
điền cho đời sau, mọi người vì lòng hiếu thảo với cha
mẹ, thân nhân, mà dâng lễ cúng dường trai tăng, tạo một
duyên lành với nhà Phật mở lòng ra thực hiện hạnh xả
bỏ, tức là hạnh bố thí, đứng đầu trong lục độ vạn
hạnh. Mặt khác nhờ người Phật tử cư sĩ cúng dường
những nhu cầu cần thiết mà chư tăng ni có thể an tâm tu
hành cho tới đạt được bản thể, tự do, tự tại, giữ
cho con đường giải thoát được ánh sáng của đèn tuệ thường
chiếu. Người Phật tử cúng dường cũng là bước vào
đường tu, với hạnh xả bỏ, có đà rồi, sẽ tiếp tục
đi thêm những bước trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền
định, trí tuệ, vân vân và vân vân.
Có
người hỏi rằng:
-
Nếu nhờ lễ Vu lan cúng dường trai tăng mà thân nhân thoát
khỏi địa ngục, thì đó có phải là một hình thức hối
lộ không?
Nghe
hỏi như thế, có người đã trợn mắt lên dọa dẫm:
-
Chết, hỏi bậy, coi chừng bị đẩy xuống địa ngục!
Xin
đừng sợ những lời dọa dẫm vô căn cứ của những vị
bảo hoàng hơn vua chỉ muốn trùm vào đạo Phật một tấm
màn thần bí, huyền hoặc, tưởng rằng thế là tôn trọng
đạo Phật mà hóa ra đang làm ngược lại. Đức Phật
dậy rằng: "Tin ta mà không hiểu ta là phỉ báng ta vậy".
Cho nên, nếu còn thắc mắc thì cứ hỏi. Xin trả lời:
-
Đạo Phật quan niệm rằng tất cả pháp giới đều chỉ do
tâm tạo. Thế thì địa ngục cũng do tâm tạo. Tâm
tham lam, bủn xỉn, độc ác thì tạo thành địa ngục.
Tâm chuyển thì địa ngục tan rã. Cho nên, chính trong
lúc chư tăng ni thọ thực mà theo đúng giới luật thì không
được "tán tâm tạp thoại" (nghĩ vẩn vơ, nói chuyện lăng
nhăng) bởi vì nếu phạm giới này thì "tín thí nan tiêu",
nghĩa là phẩm vật dâng cúng mà mình thụ hưởng sẽ khó
mà tiêu hóa được (còn có nghĩa là nếu nhận phẩm vật
dâng cúng mà không tích cực tu hành thì trong tương lai sẽ
phải trả nợ thí chủ). Cho nên, chính là lúc thụ
trai đó, chư vị tăng ni lặng lẽ không nghĩ thiện, ác, một
hình thức thiền định, đó là lúc tâm lực mạnh
nhất. Tất cả chư vị đều lặng lẽ tâm không suy nghĩ,
(cuồng tâm ngưng nghỉ tức là bồ đề), thì chính thời gian
đó, sức tâm của chư vị tỏa ra, ảnh hưởng vào pháp giới,
chuyển hóa được những tâm tham lam, keo kiệt, bủn xỉn đang
trong địa ngục kia. Ngay khi tâm chuyển thì chính sát
na đó, địa ngục tự tan rã, chứ không phải là do chư tăng
ni "ăn hối lộ rồi xin xỏ" cho gia chủ được ra khỏi địa
ngục. Xin xỏ là tâm niệm ô nhiễm, làm sao mà sánh được
với tâm niệm thanh tịnh, không chút vướng mắc của vọng
tâm sinh diệt tranh đua, tham lam danh lợi. Tâm thanh tịnh
không vướng mắc suy nghĩ có sức mênh mông ngang tầm pháp
giới. Cho nên mới có câu: "Tâm được tịnh rồi tội
liền tiêu".
Vậy
thì, là Phật tử, nhân lễ Vu Lan, rất nên cúng dường trai
tăng để giúp chư vị khỏi lo lắng về phần vật chất,
an tâm tu hành đến giải thoát. Phẩm vật cúng dường
ít nhiều không khác gì nhau. Chỉ có cái niệm tâm lúc
cúng dường, kính trọng người tu hành, mong cho chư vị đạt
đạo để Phật pháp trường tồn là quan trọng. Nếu
không có tiền để cúng dường mà chỉ có lòng vui mừng khi
thấy có người cúng dường thì phước đức cũng bằng nhau,
đó là lời Phật dậy. Câu này rất có ý nghĩa,
vì người dẹp được tâm ganh tị thì đã là phước quá
rồi !
Ngoài
sự cúng dường trai tăng hoặc tùy hỷ với người cúng dường,
xin đừng giết súc sinh để cúng cô hồn. Niệm tâm thanh
tịnh của chư tăng ni tỏa trong không gian đó không chỉ hạn
hẹp chuyển hóa thân nhân mình, mà chuyển hóa tất cả pháp
giới. Nếu mình lại giết súc sinh để cúng, thì mình
lại làm cho pháp giới ô nhiễm vì tăng thêm sự đau khổ,
lòng thù hận. Nếu tin lời Phật nói: "Tất cả chúng
sinh đều là cha mẹ đời quá khứ, và sẽ là Phật trong tương
lai", mà mình còn giết súc vật thì hóa ra mình giết cha
mẹ đời quá khứ để cúng cô hồn đời này. Cho nên,
có nhiều người đã sáng suốt nhận định ra việc này, họ
ăn chay tháng bảy để từ từ tăng thêm đến ăn chay trường,
đó là hình thức báo hiếu rộng lớn nhất, không chỉ đối
với cha mẹ đời này, mà với cả cha mẹ đời quá khứ nữa.
MỤC
LỤC
Tuyển
Tập Vu Lan